Co uprawnia do przyznania nagrody jubileuszowej

ekspert z zakresu prawa pracy

Wykluczenie z okresów uprawniających do nagrody jubileuszowej okresów pracy w prywatnym zakładzie pracy stanowi dyskryminację.

W myśl art. 18^3c k.p. pracownicy mają prawo do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości. Wprawdzie przepis ten dotyczy tylko wynagrodzenia za pracę, jednakże należy mieć na uwadze, że wynagrodzenie za pracę jest w istocie zbiorczą nazwą dla rozmaitych wypłat dokonywanych przez pracodawcę na rzecz pracownika. Obejmuje różne składniki, np. nagrody z zakładowego funduszu nagród, dodatkowe wynagrodzenie roczne, należności przysługujące z tytułu udziału w zysku lub nadwyżce bilansowej (art. 87 par. 5 k.p.).

W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyraźnie zarysowała się tendencja do szerokiego traktowania niektórych świadczeń, jak wynagrodzenia za pracę. Takie stanowisko zajął Sąd Najwyższy w odniesieniu do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, odpraw: emerytalnej i z tytułu rozwiązania stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracowników czy nagrody jubileuszowej (wyroki Sądu Najwyższego: z 11 czerwca 1980 r., I PR 43/80, OSNCP 1980/12/248; z 14 listopada 1996 r., I PKN 3/96, OSNAPiUS 1997/11/193; z 19 lutego 2004 r., I PK 217/03, OSNP 2004/24/419). Z powyższych orzeczeń wynika, że niektóre należności ze stosunku pracy, choć w ujęciu ścisłym nie mają charakteru wynagrodzenia za pracę, powinny być traktowane jak wynagrodzenie, ponieważ z woli ustawodawcy spełniają podobne mu funkcje (wyrok Sądu Najwyższego z 20 czerwca 2006 r., II PK 317/05, OSNP 2007/13-14/185). Postanowienia wewnątrzzakładowych przepisów płacowych dotyczących nabycia prawa do nagrody jubileuszowej powinny zatem respektować zasadę wyrażoną w art. 18^3c k.p. Wykluczenie z okresów uprawniających do nagrody jubileuszowej okresów pracy w prywatnym zakładzie pracy uzasadnia zarzut nierównego traktowania w zatrudnieniu (wyrok SN z 10 października 2007 r., II PK 38/07, OSNP 2008, Nr 21-22, poz. 313).

Ponadto podział na uspołecznione i nieuspołecznione zakłady pracy jest anachroniczny. Nie funkcjonuje już nawet w przepisach dotyczących nagrody jubileuszowej obowiązujących w sektorze publicznym. Przepisy kodeksu pracy używają jednolitego określenia - pracodawca - bez zróżnicowania stosunków pracy w zależności od formy własności - państwowej, spółdzielczej, komunalnej lub prywatnej. Zróżnicowanie takie nie występuje obecnie także w przepisach regulujących ubezpieczenia społeczne.

Kontrowersyjny zapis można zastąpić przykładowo postanowieniem pozwalającym zaliczyć do okresu pracy uprawniającego do nagrody jubileuszowej wszystkie poprzednie zakończone okresy zatrudnienia oraz inne okresy, jeżeli z mocy odrębnych przepisów podlegają one wliczeniu do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze.

art. 18^3c ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).