Czy można żądać ustalenia stosunku pracy
Osoba zatrudniona w spółce zajmującej się budownictwem na podstawie umowy o świadczenie usług ma zarejestrowaną w urzędzie gminy samodzielną działalność gospodarczą. Mimo takiej formy umowy świadczy pracę w warunkach ścisłego podporządkowania pracodawcy, wykonując identyczne czynności jak pracownicy zatrudnieni na podstawie umowy o pracę. Czy mimo wpisu do ewidencji osoba taka może zostać uznana za pracownika?
sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu
Wpis do ewidencji prowadzonej działalności gospodarczej ma charakter formalny i nie ogranicza pracownika nie tylko w prawie wniesienia pozwu do sądu pracy o ustalenie, że stosunek łączący strony miał charakter pracowniczy, lecz także w uwzględnieniu takiego powództwa.
Zgłoszenie w urzędzie gminy do ewidencji działalności gospodarczej prowadzenia własnej działalności gospodarczej i uzyskanie wpisu do tej ewidencji, a następnie zawarcie umowy cywilnoprawnej obejmującej przedmiot tej zgłoszonej działalności, nie wyklucza ustalenia i oceny, że strony umowy łączył w istocie stosunek zatrudnienia wynikający z umowy o pracę (wyrok Sądu Najwyższego z 24 lipca 2001 r., I PKN 560/00, OSP 2002/5/70). O tym, iż strony łączyła umowa o pracę, nie decyduje nazwa, którą strony nadały umowie, ale to, czy strony wypełniały cechy charakterystyczne dla stosunku pracy.
W ewentualnym procesie przedmiotem badania sądu będzie w takiej sytuacji przede wszystkim wykonywanie pracy w warunkach podporządkowania.
Jeśli pracownik mimo formalnego prowadzenia własnej działalności gospodarczej samodzielnie nie decydował o podejmowanych przez siebie czynnościach i wszystkie prace wykonywał pod ścisłym kierownictwem pracodawcy, będąc zobowiązanym do wykonywania jego poleceń, świadczyło to będzie o pracowniczym charakterze zatrudnienia.
O pracowniczym charakterze stosunku prawnego świadczy ponadto wykonywanie pracy w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę. Inne okoliczności, które są pomocne przy udowodnieniu stosunku pracy to powtarzalność czynności oraz trwałość stosunku prawnego. Ważne jest wykazanie, że czynności wykonywane przez domagającego się ustalenia istnienia stosunku pracy odbywały się na ryzyko gospodarcze osoby go zatrudniającej. Dopiero wtedy, gdy umowa wykonywana przez strony ma charakter mieszany, dla stwierdzenia charakteru stosunku prawnego decydujące znaczenie może mieć nazwa nadana umowie, która świadczy o tym, jaką wolę miały strony stosunku prawnego.
Art. 189 ustawy z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43, poz. 296 z późn. zm.)
Art. 22 par. 11 i art. 22 par. 12 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu