Kiedy dochodzi do przejęcia pracowników
Spółka prowadziła sieć sklepów z materiałami budowlanymi. Na podstawie umowy dzierżawy przekazała jeden ze sklepów wraz z towarem i wyposażeniem przedsiębiorcy prowadzącemu indywidualną działalność gospodarczą. W sklepie zatrudnionych było trzech pracowników, którzy jednak nie zostali powiadomieni o zmianie pracodawcy. Nowy pracodawca oświadczył dotychczasowym pracownikom, że nie przejął ich wraz z dzierżawą sklepu, ale proponuje im zatrudnienie na znacznie mniej korzystnych warunkach od dotychczasowych. Czy takie postępowanie jest skuteczne?
radca prawny
Przede wszystkim należy zauważyć, że zgodnie z treścią art. 231 par. 1 k.p. - w razie przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę staje się on z mocy prawa stroną w dotychczasowych stosunkach pracy.
Jeżeli zatem wydzierżawiony sklep można uznać za część zakładu pracy (a brak podstaw do twierdzenia przeciwnego), to dzierżawca stał się nowym pracodawcą dla zatrudnionych tam dotychczas pracowników. Okoliczności tej nie zmienia fakt zawarcia umowy dzierżawy, a nie na przykład sprzedaży części majątku spółki.
W wyroku z 21 lipca 1994 r. SN (I PRN48/94, OSNP 1994/7/112) wyjaśniono, że przejęcie zakładu pracy w rozumieniu art. 231 par. 2 k.p. nastąpić może nie tylko między zakładami pracy w znaczeniu art. 3 k.p., lecz także między tymi zakładami a osobami fizycznymi zatrudniającymi pracowników lub wyłącznie między takimi osobami (art. 299 par. 1 k.p.). Wydzierżawienie restauracji jest przejęciem zakładu pracy w rozumieniu art. 231 par. 2 k.p.
Nie ma także znaczenia, czy strony umowy dzierżawy dokonały w niej stosownych ustaleń dotyczących zatrudnionych dotychczas pracowników, czy też zagadnienia te pominęły. W wyroku z 17 maja 1995 r. SN (I PRN 9/95, OSNP 1995/20/248) jednoznacznie stwierdzono, że umową cywilnoprawną (umową dzierżawy) nie można wyłączyć stosowania art. 231 k.p. Wejście przez nowy zakład pracy w prawa i obowiązki objęte stosunkiem pracy z pracownikami przejmowanego (wydzielonego) zakładu pracy następuje z mocy samego prawa i jest niezależne od tego, jak ta kwestia uregulowana została między stronami umowy cywilnoprawnej stanowiącej podstawę przejęcia. Art. 231 par. 1 k.p. posiada bezwzględnie obowiązujący charakter, z którego wynika, że skutek przejścia części zakładu pracy polegający na zmianie pracodawcy następuje z mocy prawa (automatycznie), a nie w następstwie uzgodnień między zainteresowanymi pracodawcami. Uzgodnienia te nie mogą wyłączyć lub zmienić wskazanego skutku przejścia zakładu pracy lub jego części. O tym zaś, których pracowników dotyczy wskazany wyżej skutek przejścia, decyduje jedynie faktyczne związanie pracownika z określoną częścią zakładu pracy.
W literaturze przedmiotu nie ma wątpliwości, że dla przejścia zakładu pracy nie jest konieczne przeniesienie jego własności, a wystarczające jest faktyczne objęcie zakładu pracy w posiadanie (np. na podstawie dzierżawy).
W omawianym przypadku dzierżawca będzie zatem nowym pracodawcą dla zatrudnionych dotychczas w sklepie pracowników co najmniej do czasu zakończenia umowy dzierżawy.
Art. 231 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu