Po roszczenia do komisji rozjemczej

Rozpatrywana przez Sąd Najwyższy sprawa dotyczyła powództwa małoletniego Marka W. przeciwko Zakładom Włókien Chemicznych Chemitex-Stilon w G. o odszkodowanie, a dokładniej rozstrzygnięcia następującego problemu: Czy małoletni, który nie ukończył 14 lat i zawarł umowę o pracę bez zgody przedstawiciela ustawowego, a doznał uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku w związku z zatrudnieniem, może dochodzić przed sądem powszechnym od podmiotu zatrudniającego roszczeń odszkodowawczych na podstawie przepisów prawa cywilnego.

Powód pracował w charakterze robotnika transportowego na czas określony w wymiarze pełnego etatu na warunkach przewidzianych w kodeksie pracy oraz zbiorowym układzie pracy dla przemysłu chemicznego. Pewnego dnia doznał bardzo ciężkich poparzeń, został inwalidą II grupy.

SN przeprowadził ocenę ważności takiej umowy i stwierdził, że przepisy kodeksu pracy nie zawierają wyraźnego zastrzeżenia co do bezwzględnej nieważności umowy o pracę z małoletnim do lat 14, a ponadto że jego sytuacja prawna na podstawie prawa cywilnego jest dla niego mniej korzystna od ocenianej na podstawie prawa pracy.

Przyjmując ważność takiej umowy - przy jednoczesnym założeniu jej wadliwości, należy podkreślić, że wymaga ona wypowiedzenia przez zakład pracy, a małoletni powinien być odsunięty od pracy. Wynika to z kodeksu pracy, który ze względów biologicznych nie zezwala na zatrudnianie młodocianych poniżej lat 14.

Wreszcie uznanie takiej umowy za ważną uzasadnia przyjęcie, że wypadek, jakiemu uległ w czasie zatrudnienia, ma charakter wypadku przy pracy, a ocena prawna wynikających z niego roszczeń następuje na podstawie przepisów prawa pracy, a nie cywilnego. Wobec tego do rozstrzygnięcia roszczeń odszkodowawczych pracownika właściwa jest komisja rozjemcza.