W okresie wypowiedzenia pracownik musi wykorzystać zaległy i bieżący urlop

W okresie wypowiedzenia umowy o pracę pracownik jest obowiązany wykorzystać przysługujący mu urlop, jeżeli w tym okresie pracodawca mu go udzieli (art. 167¹ zdanie pierwsze k.p.). Przepis ten upoważnia pracodawcę do skierowania pracownika na urlop nawet bez jego zgody. Nie ma on obowiązku również uzgadniania jego terminu.

Prawo pracodawcy do udzielenia urlopu w okresie wypowiedzenia nie zależy od ustalonego na dany rok kalendarzowy planu urlopów. Należy jednak podkreślić, że jest to uprawnienie pracodawcy. Wobec tego może on podjąć decyzję, że nie wyśle pracownika na urlop w okresie wypowiedzenia i w zamian za to wypłaci mu ekwiwalent.

Przepis art. 167¹ k.p. nakłada na pracownika obowiązek wykorzystania urlopu wypoczynkowego w okresie wypowiedzenia, zarówno bieżącego (proporcjonalnie obniżonego), jak i zaległego. Proporcjonalne ograniczenie wymiaru bieżącego urlopu do okresu pracy w roku ustania stosunku pracy przewiduje art. 155¹ k.p. (powołany także w zdaniu drugim art. 167¹ k.p.).

Omawiany przepis nie znajdzie jednak zastosowania w każdym przypadku. Nie dotyczy on między innymi sytuacji, gdy do rozwiązania stosunku pracy dochodzi za porozumieniem stron. Nie można wobec tego wysłać pracownika na urlop w okresie poprzedzającym rozwiązanie umowy o pracę w tym trybie. Ponadto pracodawca nie może skierować pracownika na urlop w okresie po złożeniu oświadczenia woli o wypowiedzeniu, a przed rozpoczęciem jego biegu.

Pracodawca, który zamierza zwolnić pracownika ze świadczenia pracy i skierować go w okresie wypowiedzenia na urlop, powinien pamiętać, że inny jest cel tych zwolnień. Pierwszy dotyczy odsunięcia pracownika od wykonywania swoich obowiązków. Drugi ma za zadanie regenerację sił i wypoczynek pracownika. Dlatego pracodawca powinien najpierw skierować pracownika na urlop, a w pozostałym okresie może zwolnić pracownika (za jego zgodą) od świadczenia pracy.

Powinien on także pamiętać o innych uprawnieniach pracownika, takich jak prawo do płatnego zwolnienia na poszukiwanie pracy (art. 37 k.p.).

Prezes spółki 5 października złożył Mirosławowi D. wypowiedzenie umowy o pracę i jednostronną decyzją wysłał go na urlop, powołując się na art. 167¹ k.p. Pracownik ten miał dziesięcioletni staż pracy. Dlatego okres wypowiedzenia wynosi trzy miesiące. Bieg wypowiedzenia rozpocznie się 1 listopada. Pracodawca nie mógł nakazać pracownikowi wykorzystać urlopu, ponieważ 5 października nie zaczął biec okres wypowiedzenia. Prezes spółki może skorzystać ze swojego uprawnienia dopiero od 1 listopada.

Leszek Jaworski

leszek.jaworski@infor.pl

Art. 167¹ ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).