Kontrole w firmach nie będą zapowiadane

Sejmowa Komisja ds. Kontroli Państwowej pozytywnie zaopiniowała prezydencki projekt nowelizacji ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, który ułatwi przeprowadzanie niezapowiedzianych kontroli w firmach. Oznacza to, że projekt ma szanse trafić pod obrady Sejmu i wejść w życie jeszcze w tym roku.

Nowe przepisy przewidują, że Państwowa Inspekcja Pracy będzie mogła bez zapowiedzi przeprowadzać kontrole we wszystkich firmach. Obecnie inspektor może sprawdzać bez zapowiedzi tylko przedsiębiorstwa przemysłowe i handlowe. Takie uprawnienie przysługuje im na mocy ratyfikowanej przez Polskę Konwencji Międzynarodowej Organizacji Pracy dotyczącą inspekcji pracy w przemyśle i handlu (Dz.U. z 1997 r. nr 72, poz. 450). Natomiast kontrole w firmach usługowych należy zapowiadać z siedmiodniowym wyprzedzeniem. Tak przewiduje bowiem ustawa o swobodzie działalności gospodarczej.

- Prowadzi to do paradoksalnych sytuacji. Inspektor pracy może bez zapowiedzi sprawdzić warunki pracy np. górników, ale musi zapowiadać kontrole w firmach świadczących usługi na rzecz kopalni, których pracownicy też wykonują prace pod ziemią - tłumaczy Bożena Borys-Szopa, podsekretarz stanu w Kancelarii Prezydenta.

Prezydenckiego projektu nie poparło Ministerstwo Gospodarki. Zdaniem resortu obecnie obowiązujące przepisy umożliwiają rzetelną kontrolę firm.

- Na podstawie ustaw o Państwowej Inspekcji Pracy i o swobodzie działalności gospodarczej inspektor pracy może obecnie przeprowadzać niezapowiedziane kontrole we wszystkich firmach, jeśli są one uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego - podkreśla Marcin Korolec, podsekretarz stanu w MG.

Część posłów podkreślała, że w Polsce działa 30 różnych inspekcji. Przeprowadzanie niezapowiedzianych kontroli utrudnia firmom prowadzenie działalności gospodarczej.

- Powiedzmy wprost: zapowiedziana wizyta inspektora to nie kontrola. Nieuczciwi przedsiębiorcy mają czas na usunięcie nieprawidłowości i zyskują przewagę nad tymi firmami, które przestrzegają prawa - mówi Jan Religa, poseł klubu PiS.

Zgodnie z prezydenckim projektem inspektorzy pracy nie tylko będą mogli przeprowadzać niezapowiedziane kontrole we wszystkich firmach, ale nie będą też zobowiązani limitem czasu trwania takich wizyt. Zgodnie z obowiązującymi przepisami np. wszystkie kontrole w mikroprzedsiębiorstwach nie mogą trwać dłużej niż 12 dni, a w dużych przedsiębiorstwach - 48 dni.

- W praktyce zdarza się często, że już w I półroczu danego roku np. nadzór skarbowy wykorzysta cały wspomniany limit. Nie można wtedy sprawdzić, czy firmy przestrzegają np. przepisów prawa pracy - tłumaczyła Bożena Borys-Szopa.

Ta propozycja może jednak nie uzyskać poparcia posłów.

- Inspekcja pracy powinna mieć prawo do niezapowiedzianych wizyt w firmach. Ale nadal, tak jak pozostałe inspekcje, powinna być objęta limitem trwania takich kontroli - mówi Mirosław Sekuła, poseł klubu PO.

Komisja ds. Kontroli Państwowej pozytywnie rekomendowała jedynie rozszerzenie kompetencji kontrolnych PIP. Nie rozstrzygała, czy podobne uprawnienia powinny przysługiwać także Inspekcji Ochrony Środowiska i nadzorowi górniczemu.

@RY1@i02/2010/035/i02.2010.035.183.007b.001.jpg@RY2@

Zmiany w zasadach kontroli firm

lukasz.guza@infor.pl