Dwa etaty w służbie cywilnej tylko wyjątkowo

Ustawa o służbie cywilnej nie reguluje kwestii związanych z możliwością zawarcia przez członka korpusu służby cywilnej kolejnego równolegle trwającego stosunku pracy z tym samym pracodawcą. Do rozstrzygnięcia tej kwestii będą miały zastosowanie kodeks pracy i inne przepisy prawa pracy.

Kodeks pracy nie wyklucza możliwości pozostawania w więcej niż jednym stosunku pracy z tym samym pracodawcą. Ale, co podkreśla Sąd Najwyższy, zasadą powinno być pozostawanie z pracownikiem w jednym stosunku pracy, a pozostawanie z jednym pracodawcą w kilku stosunkach pracy jest wyjątkiem.

Sąd Najwyższy stwierdził także, że zakład pracy może zawrzeć z własnym pracownikiem dodatkową umowę o pracę, jeżeli będzie ona innego rodzaju niż dotychczasowa, a jej wykonywanie nie będzie kolidowało z normalnym czasem pracy pracownika (wyrok SN z 8 stycznia 1981 r., sygn. akt II URN 186/80).

Zasadą powinno więc być zatrudnianie członka korpusu służby cywilnej na jednym stanowisku w ramach jednego stosunku pracy u danego pracodawcy. Zawarcie drugiej umowy z tym samym członkiem korpusu można by uznać za dopuszczalne w szczególnie uzasadnionych okolicznościach i pod warunkiem, że byłoby to wykonywanie zadań odmiennych od wynikających z pierwszego stosunku pracy. Także pod warunkiem, że nie będzie to prowadziło do naruszenia przepisów o czasie pracy członków korpusu.

Rodzaj pracy może być określony w umowie przez wskazanie stanowiska, funkcji, zawodu, specjalności, charakteru pracy lub czynności, które mają być wykonywane przez pracownika. Konkretyzację określonego w umowie obowiązku wykonywania pracy danego rodzaju stanowią zakresy czynności lub zakresy obowiązków (za: Kodeks pracy z komentarzem, Fundacja Gospodarcza 2004, wyd. IV).

W świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego przy ustalaniu, czy w danym przypadku chodzi o pracę innego rodzaju, należy zachować daleko idącą ostrożność. Zawieranie z własnym pracownikiem dodatkowej umowy o pracę za normalnym wynagrodzeniem judykatura dopuszcza jedynie wyjątkowo, gdy chodzi o rodzaj pracy wyraźnie inny niż uzgodniony w podstawowym czasie pracy (uchwała SN z 12 marca 1969 r., sygn. akt III PZP 1/69).

Pracownik, którego dotyczy pytanie, zatrudniony obecnie na stanowisku radcy prawnego w wymiarze 1 etatu, miałby zostać zatrudniony u tego samego pracodawcy na umowę na zastępstwo również na stanowisku radcy prawnego. Przedmiotem obydwu równolegle trwających stosunków pracy z tym samym pracodawcą byłaby więc praca tego samego rodzaju. Nie ma więc możliwości zawarcia z nim dodatkowej umowy o pracę na zastępstwo.

Jest jednak inna możliwość pozwalająca na wykonywanie przez tego radcę prawnego obowiązków nieobecnej osoby. Pracownik jest bowiem zatrudniony w wymiarze 1 etatu. Zatrudnienie w ramach umowy na zastępstwo to również 1 etatu. Łączne wykonywanie zadań nie naruszałoby więc przepisów o czasie pracy. W tej sytuacji możliwe jest zawarcie przez strony porozumienia zmieniającego do umowy o pracę, zgodnie z którym od dnia wskazanego w porozumieniu do dnia powrotu do pracy zastępowanego pracownika radca prawny byłby zatrudniony w ramach obecnego stosunku pracy w pełnym wymiarze czasu pracy.

Z orzecznictwa Sądu Najwyższego

Z tym samym pracodawcą w zakresie wykonywania pracy tego samego rodzaju pracownik może pozostawać tylko w jednym stosunku pracy (wyrok SN z 13 marca 1997 r., sygn. akt I PKN 43/97, OSNP z 1997 r. nr 24, poz. 494).

@RY1@i02/2015/234/i02.2015.234.08800060b.802.jpg@RY2@

Ewa Łukasik

prawnik, legislator, pracownik administracji rządowej

Podstawa prawna

Art. 9 ust. 1, art. 97 ustawy z 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej (Dz.U. z 2014 r. poz. 1111 ze zm.).

Art. 29 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1502 ze zm.).