Dofinansowanie na poprawę efektywności energetycznej

Polskie przedsiębiorstwa na dofinansowanie inwestycji służących poprawie efektywności energetycznej mogą otrzymać 820 mln zł. Taką kwotę na lata 2011 - 2016 zarezerwował Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

- Program jest nastawiony na tych, na których nam najbardziej zależy, czyli na przedsiębiorstwa wielkiego przemysłu. Jeśli nie zostałby wdrożony, moglibyśmy się obawiać utraty konkurencyjności, co mogłoby nastąpić, gdyby nasz przemysł był nadal tak energochłonny. A energia jest obecnie obciążona wieloma dodatkowymi obowiązkami związanymi z koniecznością ochrony klimatu - mówił Andrzej Kraszewski, minister środowiska, podczas inauguracji nowego programu finansowego Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW).

Celem programu priorytetowego "Efektywne wykorzystanie energii" jest inicjowanie i wsparcie przedsięwzięć inwestycyjnych służących poprawie efektywności energetycznej w najbardziej energochłonnych polskich przedsiębiorstwach. Ma on pozwolić im na zmniejszenie zużycia energii, ograniczenie emisji zanieczyszczeń do powietrza oraz podniesienie ich konkurencyjności na rynku gospodarczym.

Na lata 2011 - 2016 w budżecie programu zarezerwowano łączną kwotę 820 mln zł. Środki te pochodzić będą z opłat zastępczych i kar nakładanych przez Urząd Regulacji Energetyki na producentów energii. Beneficjentem programu może być każde przedsiębiorstwo, które w roku poprzedzającym złożenie wniosku zużyło minimum 50 GWh energii.

Program będzie realizowany w formie dwóch, kolejnych działań. Pierwsze polega na dofinansowaniu audytów energetycznych i elektroenergetycznych. Jego wdrażanie zakończy się 31 grudnia 2013. Budżet tego działania wynosi 40 mln zł. Dofinansowanie w formie dotacji, w wysokości do 70 proc. kosztów kwalifikowanych, będzie udzielane zgodnie warunkami pomocy de minimis.

Druga część programu zakłada dofinansowanie przedsięwzięć inwestycyjnych rekomendowanych w przeprowadzonym audycie, które zapewnią obniżenie zużycia energii o co najmniej 7 proc. Wdrażanie tej części programu rozpocznie się w lipcu 2011 r., a zakończy 31 grudnia 2016 r. Budżet tego działania wyniesie 780 mln zł. Dofinansowanie będzie udzielane w formie pożyczek pokrywających do 70 proc. kosztów kwalifikowanych inwestycji, w wysokości od 3,5 do 42 mln zł, zaś wysokość oprocentowania ustalono na poziomie WIBOR 3M + 50 punktów bazowych.

- Jest to jedno ze skutecznych narzędzi państwa, które doprowadzi nas do bardzo efektywnych kosztowo oszczędności energii, którymi Polska będzie musiała się wykazać do 2016 r. - przekonywał Tomasz Dąbrowski, dyrektor departamentu energetyki w Ministerstwie Gospodarki.

Według ocen Ministerstwa Gospodarki w ciągu ostatnich 10 lat w Polsce dokonał się ogromny postęp w zakresie efektywności energetycznej. Energochłonność produktu krajowego brutto spadła bowiem blisko o 1/3. Nasze dokonania to przede wszystkim: przedsięwzięcia termomodernizacyjne wykonywane w ramach ustawy o wspieraniu przedsięwzięć termomodernizacyjnych, modernizacja oświetlenia ulicznego czy też optymalizacja procesów przemysłowych.

Nadal jednak efektywność energetyczna polskiej gospodarki jest około trzy razy niższa niż w najbardziej rozwiniętych krajach europejskich i około dwa razy niższa niż średnia w krajach Unii Europejskiej. Dodatkowo zużycie energii pierwotnej w Polsce, odniesione do liczebności populacji, jest niemal o 40 proc. niższe niż w krajach starej "15". Świadczy to o ogromnym potencjale w zakresie oszczędzania energii w Polsce, charakterystycznym dla gospodarki intensywnie rozwijającej się.

Do obniżenia zużycia energii ma się także przyczynić wejście w życie przepisów ustawy o efektywności energetycznej, która obecnie znajduje się w Sejmie (do tej pory odbyło się jej pierwsze czytanie, a w połowie stycznia podkomisja gospodarki przyjęła sprawozdanie). W projekcie określono krajowy cel w zakresie oszczędnego gospodarowania energią w celu uzyskania do 2016 r. oszczędności energii finalnej na poziomie 9 proc. średniego krajowego zużycia energii (uśrednienie obejmuje lata 2001 - 2005).

Wprowadzony zostanie także mechanizm tzw. białych certyfikatów, który będzie wspierał podmioty zmniejszające zużycie energii, poprzez inwentaryzację inwestycji w nowoczesne technologie. Obowiązek uzyskania określonej wartości białych certyfikatów lub uiszczenia opłaty zastępczej będzie nałożony na przedsiębiorstwa sprzedające energię elektryczną, gaz lub ciepło odbiorcom końcowym przyłączonym do sieci na terytorium Polski. Jak tłumaczyła na posiedzeniu sejmowej komisji Joanna Strzelec-Łobodzińska, wiceminister gospodarki, mechanizm ma na celu zmotywowanie podmiotów objętych tą regulacją, w tym w szczególności przedsiębiorstw energetycznych i odbiorców końcowych do podejmowania działań inwestycyjnych przyśpieszających osiągnięcie krajowego celu. Ze wstępnych wyliczeń wynika, że wzrost ceny energii związany z wprowadzeniem programu wyniesie ok. 1 - 1,5 proc.

Krzysztof Olszewski