Fundusze private equity wspierają MSP

Mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa mają w naszym kraju niemal 50-proc. udział w tworzeniu produktu krajowego brutto. Tymczasem sektor ten nadal napotyka istotne bariery w finansowaniu swojego rozwoju. Stało się to szczególnie widoczne w ostatnich latach, kiedy to kryzys na rynkach finansowych spowodował zaostrzenie polityki kredytowej przez banki. Sytuację poprawia nieco stały rozwój rynku obligacji korporacyjnych, jednak finansowanie wzrostu przedsiębiorstw poprzez wzrost zadłużenia możliwe jest tylko w ograniczonym zakresie. Co więcej, istotną barierą dla wielu przedsiębiorców jest brak wystarczającej wiedzy na temat alternatywnych w sto- sunku do banków źródeł finansowania.

W krajach Europy Zachodniej, czy w jeszcze większym stopniu w Stanach Zjednoczonych, odpowiedzią na wyzwania związane z rozwojem działalności przedsiębiorstw są fundusze private equity i venture capital. Są one ważnym elementem gospodarki, gdyż nie tylko inwestują gotówkę, ale również wspierają przedsiębiorstwa, wnosząc know-how w zakresie opracowywania długoterminowych strategii rozwoju, restrukturyzacji czy też finansów.

Dla wielu przedsiębiorców zwiększenie skali działalności wiąże się bowiem z problemami dotyczącymi nie tylko finansowania, ale również dostosowania struktury organizacyjnej, metod zarządzania i oceny efektywności.

Tu właśnie przydaje się doświadczenie menedżerów funduszy private equity. Poprzez aktywny udział w zarządzaniu wspierają oni przedsiębiorstwa w tych obszarach, w których jest to wymagane, by zwiększać wartość firm, a co za tym idzie ich pozytywny wpływ na gospodarkę. Według badań Europejskiego Stowarzyszenia Funduszu Venture Capital i Private Equity (EVCA) w ciągu 5 lat firmy finansowane przez fundusze PE/VC stworzyły milion nowych miejsc pracy. Zatrudnienie w tych przedsiębiorstwach rosło w badanym okresie średnio rocznie o 5,4 proc., podczas gdy w krajach UE 25 wzrost ten wyniósł jedynie 0,7 proc.

W Polsce fundusze private equity działają niemal od początku transformacji.

Cechą wyróżniającą nasz rynek są jednak źródła finansowania funduszy. W Euro- pie średnio około 50 proc. środków zainwestowanych w fundusze PE/VC pochodzi ze źródeł krajowych. W Polsce, według danych EVCA, w 2009 roku było to niespełna 7 proc. Jednym z powodów takiej sytuacji jest całkowity brak inwestycji w ten segment ze strony funduszy emerytalnych.

Według opublikowanego w lutym tego roku raportu "Public Pension Plans & Alternative Assets" w Ameryce Północnej i Europie średnio 5,5 proc. portfeli funduszy emerytalnych stanowią inwestycje private equity. 5,5 proc. aktywów polskich funduszy emerytalnych to ponad 12 mld zł. W kontekście dyskusji o reformie systemu emerytalnego i strategii inwestycyjnych funduszy warto zastanowić się nad aktywniejszym zaangażowaniem się OFE na rynku private equity. Tym bardziej że jak pokazują badania, inwestycje w tym segmencie były w USA i Europie jedną z najlepszych inwestycji, biorąc pod uwagę stopę zwrotu w okre-sach: rocznym, trzy-, pięcio- i dziesięcioletnim.

W Polsce niespełna 7 proc. środków zainwestowanych w fundusze PE/VC pochodzi ze źródeł krajowych. Jednym z powodów jest całkowity brak inwestycji w ten segment ze strony funduszy emerytalnych

Michał Meller

członek zarządu Domu Inwestycyjnego Investors SA