Krajowy przemysł farmaceutyczny jest niezbędny dla gospodarki

Bezpośrednie wpływy do budżetu państwa stanowią tylko część kwoty środków publicznych zyskiwanych przez państwo dzięki funkcjonowaniu przedsiębiorstw przemysłu farmaceutycznego. Oszczędności zyskiwane na refundacji farmaceutyków generycznych produkcji krajowej w porównaniu z wydatkami, które należałoby ponieść w przypadku importu ich oryginalnych odpowiedników z zagranicy, wynoszą niemal 6,7 mld zł. Znacząca część tej oszczędności przypada na środki publiczne w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia.

Krajowy przemysł farmaceutyczny, odgrywając kluczową rolę w polskim systemie ochrony zdrowia, pełni również bardzo istotne funkcje w gospodarce. Jako sektor zabezpieczający podstawowe potrzeby ludności, ma również znaczenie strategiczne z punktu widzenia interesów państwa. Przemysł ten zaspokaja 60 proc. zapotrzebowania na leki w Polsce. Jest to sektor innowacyjny - na inwestycje, badania i rozwój przeznacza równowartość 70 proc. swoich zysków, dzięki czemu zwiększa innowacyjność polskiej gospodarki. Nakłady sektora farmaceutycznego stanowią 8,2 proc. nakładów na badania i rozwój w całej gospodarce. Poza tym przemysł ten generuje ciągle zwiększający się popyt na usługi jednostek badawczo-rozwojowych, a pośrednio także na kadry o wysokich kwalifikacjach. Jest istotnym dla kraju pracodawcą. Liczba zatrudnionych osób nie maleje i wynosi 25 tys., a zarobki są wyższej niż w przemyśle przetwórczym. Krajowe firmy farmaceutyczne rocznie odprowadzają ponad 1,7 mld zł podatków.

Krajowy przemysł farmaceutyczny koncentruje się na produkcji leków generycznych, tj. zamienników oryginalnych produktów leczniczych, mających jednak takie same właściwości jak leki oryginalne. Produkowane w Polsce leki spełniając te same wymogi co leki zagraniczne, są jednak tańsze.

Przemysł farmaceutyczny, zgodnie z powszechnie stosowaną definicją OECD, jest przemysłem wysokich technologii o dużej innowacyjności. Generuje on ciągle zwiększający się popyt na usługi jednostek badawczo-rozwojowych, a pośrednio także na kadry o wysokich kwalifikacjach. Sektor farmaceutyczny w Polsce pod względem wysokości nakładów przedsiębiorstw na badania i rozwój znajduje się w ścisłej czołówce. Większą wartość nakładów na badania i rozwój przeznaczają jedynie: przemysł produkujący sprzęt transportowy oraz produkujący maszyny i urządzenia. Nakłady wewnętrzne na badania i rozwój w sektorze przedsiębiorstw w przemyśle farmaceutycznym w Polsce wyniosły w 2007 roku ponad 166 mln zł. Nakłady sektora farmaceutycznego stanowiły 8,2 proc. nakładów B+R w całej gospodarce i 9,7 proc. w całym przemyśle przetwórczym. Pod tym względem sektor farmaceutyczny w Polsce nie odbiega od swoich odpowiedników w całej Unii Europejskiej. Według danych Eurostatu 10 proc. nakładów na badania i rozwój w przemyśle przetwórczym w UE pochodziło od przemysłu farmaceutycznego. Dzięki temu przyczynia się on do wzrostu ogólnego poziomu innowacyjności polskiej gospodarki.

Przemysł farmaceutyczny należy również do gałęzi korzystających w niskim stopniu ze środków budżetu państwa przy prowadzeniu prac badawczo-rozwojowych. Udział środków budżetowych w finansowaniu nakładów na badania i rozwój w przedsiębiorstwach w sektorze farmaceutycznym wynosi około 2 procent, podczas gdy w przemyśle przetwórczym około 8 procent, a w całej gospodarce niemal 12 procent.

Dzięki wysokim nakładom inwestycyjnym związanym z koniecznością sprostania wymogom Unii Europejskiej w okresie przygotowań do akcesji przemysł farmaceutyczny został unowocześniony w taki sposób, że obecnie znajduje się w światowej czołówce pod względem nowoczesności bazy wytwórczej.

Według danych GUS w 2008 r. działały w Polsce 102 przedsiębiorstwa zajmujące się produkcją wyrobów farmaceutycznych. Wskaźniki rentowności polskiego przemysłu farmaceutycznego w ostatnich latach kształtowały się bardzo korzystnie. Osiągał on wyniki znacznie lepsze niż pozostała część przemysłu przetwórczego, wykazując równolegle niższą czułość na niekorzystne zmiany koniunktury gospodarczej. Pozwala to na postawienie tezy, że obserwowane w 2009 r. spowolnienie gospodarcze w znacznie mniejszym stopniu dotknie przemysł farmaceutyczny niż pozostałą część przemysłu przetwórczego. Oznacza to, że w nadchodzącym okresie znaczenie przemysłu farmaceutycznego dla polskiej gospodarki powinno się powiększać.

Dzięki poczynionym inwestycjom działające w Polsce zakłady produkcyjne zaliczyć należy do grupy najnowocześniejszych w Europie. Inwestycje te pozwoliły przedsiębiorstwom przemysłu farmaceutycznego m.in. na: wprowadzenie systemów zarządzania jakością, wdrożenie zasad Dobrej Praktyki Wytwarzania (GMP), dostosowanie dokumentacji leków do wymogów UE, restrukturyzację zatrudnienia, rozwinięcie programów współpracy z nauką, wzrost liczby patentów, rozwój biotechnologii oraz dostosowanie produkcji do wysokich wymogów ochrony środowiska.

Liczba pracujących w przemyśle farmaceutycznym w połowie 2008 roku wyniosła w Polsce prawie 25 tys. osób. Stanowiło to niespełna 1,1 proc. liczby pracujących w przemyśle przetwórczym. Przyrównując to do udziału przemysłu farmaceutycznego w sprzedaży produktów przemysłu przetwórczego (1,5 proc.), należy stwierdzić, że wydajność pracy (tj. wartość produkcji przypadająca na jednego pracownika) w sektorze farmaceutycznym jest wyższa niż przeciętnie w przemyśle przetwórczym.

Poziom wykształcenia pracowników zatrudnianych przez krajowy przemysł farmaceutyczny jest wyższy niż przeciętnie w pozostałej części gospodarki, ponieważ jest to sektor skoncentrowany na tzw. wysokiej technologii oraz o wysokiej - jak na warunki polskie - innowacyjności.

Wyższej niż przeciętnie w przemyśle przetwórczym wydajności pracy towarzyszą wyższe wynagrodzenia. W pierwszej połowie 2008 roku przeciętne miesięczne wynagrodzenie przypadające na osobę pracującą w przemyśle farmaceutycznym było o prawie 60 procent wyższe od przeciętnego wynagrodzenia w przemyśle przetwórczym.

Eksport produktów polskiego przemysłu farmaceutycznego cechuje się wysoką dynamiką wzrostu. Szybki przyrost eksportu, który w roku 2009 wyniósł 4,5 mld zł, świadczy o wysokiej konkurencyjności polskiego sektora farmaceutycznego. Trzeba jednak zaznaczyć, że potencjał eksportowy krajowego przemysłu farmaceutycznego nie jest jeszcze w pełni wykorzystany. Możliwa jest dalsza ekspansja sprzedaży krajowych przedsiębiorstw na rynki zagraniczne. Aby jednak wykorzystać te szansę, niezbędne jest zapewnienie stabilnych i przejrzystych warunków funkcjonowania sektora, zwłaszcza w wymiarze prawnym i administracyjnym.

Łączna kwota podatków zapłaconych przez krajowy sektor farmaceutyczny (CIT+VAT) wyniosła w 2008 r. niemal 1,736 mld zł. W perspektywie całego analizowanego okresu, od 2000 r. nastąpił ponadtrzykrotny wzrost kwoty zapłaconych podatków.

W latach 2000-2008 wzrastały dochody budżetowe z tytułu zapłaconego przez przedsiębiorstwa przemysłu farmaceutycznego podatku od towarów i usług (VAT). W kategoriach nominalnych kwota odprowadzonego podatku VAT wzrosła w tym czasie ponadczterokrotnie (z niecałych 365 mld zł w 2000 roku do niemal 1,482 mld zł w 2007).

@RY1@i02/2011/020/i02.2011.020.050.0003.001.jpg@RY2@

Podatek dochodowy od osób prawnych (CIT) oraz podatek od towarów i usług (VAT) odprowadzany przez przemysł farmaceutyczny