Niższe opłaty za karty zwiększają obrót bezgotówkowy

Narodowy Bank Polski opublikował raport na temat opłaty interchange, jaką sklepy ponoszą z tytułu obsługi transakcji kartami na rzecz banków oraz pośrednio Visy i MasterCarda. NBP podał przykłady krajów, w których interchange obniżono administracyjnie, oraz opisał skutki, jakie miało to dla obrotu bezgotówkowego w poszczególnych krajach.

I tak na Węgrzech interchange zmniejszono z ok. 1,4 proc. do 0,7 proc. Sieć akceptacji ma się tam rozwijać szybciej niż średnia unijna, choć wolniej niż np. w Finlandii, gdzie prowizja jest rekordowo niska. Ciekawym przykładem ma być Australia, gdzie interchange spadła z ok. 0,95 proc. do 0,55 proc. Autorzy raportu twierdzą, że największe korzyści z tego tytułu odnieśli właściciele sklepów. Pojawiają się jednak opinie podważające zasadność reformy w tym kraju. Raport przedstawia wnioski jednej z firm konsultingowych, według której część banków wydawców kart, szukając oszczędności, pozbawiła klientów niektórych dodatkowych korzyści. Chodzi np. o oferowane wcześniej do kart ubezpieczenia czy programy lojalnościowe. Niemniej australijski rynek akceptacji rozwija się bardzo dynamicznie. O ile w 2006 r. było tam 570 tys. terminali, w 2010 r. już ponad 707 tys.

W analizie scenariuszowej NBP prognozuje, że pozostawienie interchange na dotychczasowym poziomie w Polsce spowoduje zahamowanie rozwoju obrotu bezgotówkowego. Sieciom handlowym może się udać przeforsować rozwiązania prawne, umożliwiające administracyjne ustalanie wysokości interchange. Już w grudniu ubiegłego roku DGP informował, że NBP nie będzie sprzeciwiał się takim rozwiązaniem w przypadku braku reakcji ze strony wydawców kart.

Tymczasem banki i Visa, dotąd stanowczo sprzeciwiające się obniżce swoich prowizji, miękną. We wczorajszym wydaniu DGP o przestrzeni do obniżki interchange mówił przedstawiciel Związku Banków Polskich. Warunkiem ma być zgoda detalistów na przeznaczenie środków zaoszczędzonych dzięki obniżce prowizji na program promujący obrót bezgotówkowy. Co na to detaliści? - Na pewno jest to dobra baza do dalszych rozmów na temat kompromisu - powiedział nam Andrzej Faliński, dyrektor Polskiej Organizacji Handlu i Dystrybucji. Dziś kolejne posiedzenie zespołu roboczego, działającego przy NBP, którego celem jest wypracowanie harmonogramu obniżki interchange.

Jacek Uryniuk

jacek.uryniuk@infor.pl