Niewielkie firmy mogą się ubiegać o gwarancje na inwestycje

Celem rządowego programu Inwestycje Polskie jest wspieranie długoterminowych i ważnych z punktu widzenia państwa projektów infrastrukturalnych - stworzenie warunków dla finansowania rentownych projektów inwestycji związanych m.in. z infrastrukturą drogową, utylizacją odpadów (oczyszczalnie ścieków, spalarnie śmieci, wysypiska), teleinformatyką, energetyką, dystrybucją i wydobyciem gazu czy infrastrukturą samorządową (obiekty kulturalne, sportowe, edukacyjne, mieszkania komunalne, komunikacja).

- Wspierać finansowo wyżej wymienione przedsięwzięcia inwestycyjne będą Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK) oraz spółka Polskie Inwestycje Rozwojowe. Kredytowanie udzielane przez te instytucje nie zastąpi jednak finansowania pochodzącego od banków komercyjnych. Ma ono raczej zachęcić prywatne podmioty finansowe do zaangażowania się w inwestycje poprzez udzielanie kredytów. Pomoc państwa ma nie tyle rozwiązać problem finansowania do wysokości całkowitej wartości projektu, ale stanowić impuls dla podmiotów prywatnych - wyjaśnia radca prawny Rafał Grochowski, partner w kancelarii Hogan Lovells w Warszawie.

Warunki rynkowe

Dodaje, że środki pochodzące z programu Inwestycje Polskie mają być inwestowane na możliwie rynkowych warunkach, zapewniających zwrot nakładów oraz premię z tytułu ryzyka, na które narażone są BGK oraz Polskie Inwestycje Rozwojowe. W związku z tym warunkiem uczestnictwa w programie jest wykazanie, że realizacja projektu ma szansę przynieść zysk przy niskim ryzyku biznesowym, a także pozwoli na ewentualne korzystne "wyjście z inwestycji" w dogodnym momencie.

Dla małych i średnich

Okazuje się, że z akcji inwestycyjnej państwa w programie Inwestycje Polskie mogą również skorzystać małe i średnie przedsiębiorstwa w postaci oddzielnego systemu tzw. gwarancji de minimis.

- Te niewielkie firmy mogą liczyć zwłaszcza na wsparcie w postaci poręczeń BGK pod kredyty udzielane przez banki komercyjne. Bez wątpienia ta forma pomocy może okazać się szczególnie atrakcyjna właśnie dla firm z sektora małych i średnich przedsiębiorstw. Gwarancje BGK mogą być udzielane maksymalnie na 27 miesięcy do kwoty 3,5 mln zł. Nie może ona jednak przekraczać 60 proc. kwoty kredytu uzyskanego np. z banku komercyjnego. Dodatkowo przez pierwszych 12 miesięcy (dla gwarancji udzielonych do 31 grudnia 2013 r.) przedsiębiorca nie zapłaci za objęcie takiego kredytu gwarancją z BGK. Natomiast od drugiego roku korzystanie z gwarancji wiąże się z opłatą, która wynosi 0,5 proc. w skali roku od kwoty gwarancji - mówi mecenas Rafał Grochowski.

Dodaje, że głównym kryterium uzyskania gwarancji de minimis jest zdolność kredytowa małej lub średniej firmy, a także możliwość uzyskania kredytu w banku komercyjnym, bo to on będzie finansował przedsięwzięcie, BGK udzieli natomiast jedynie gwarancji. Tak więc w zasadzie to banki będą stawiać potencjalnym kredytobiorcom warunki udzielenia finansowania i to te kryteria mali i średni przedsiębiorcy będą musieli wziąć pod uwagę.

Program gwarancji de minimis w ciągu kilku pierwszych miesięcy funkcjonowania zyskał dużą popularność nie tylko wśród przedsiębiorców, ale również wśród banków komercyjnych. Panuje przekonanie, że popyt na gwarancje właściwie przeszedł oczekiwania samych autorów projektu.

Wsparcie samorządów

- Oczywiście każdy projekt infrastrukturalny ma swoją specyfikę i uwarunkowania finansowe. Przy planowaniu takich inwestycji kluczowa jest pomoc samorządów, które np. poprzez zawarcie umowy wsparcia mogą zapewnić danemu projektowi rentowność i umożliwić mu objęcie go programem Polskie Inwestycje - uważa Rafał Grochowski z kancelarii Hogan Lovells.

Jak podkreśla, przykładem takiej inwestycji jest Pomorska Kolej Metropolitalna. To pierwszy projekt, który zostanie zasilony środkami uruchomionymi w ramach Inwestycji Polskich. Kluczowym dla tej inwestycji elementem była pomoc samorządu udzielona w postaci zawartej umowy wsparcia. Umowa ta zawierała zasady udzielenia pomocy przez województwo pomorskie jako akcjonariusza spółki realizującej projekt w postaci m.in. dokapitalizowania spółki czy zobowiązania do dokonania ewentualnych dopłat celem zagwarantowania rentowności inwestycji na linii kolejowej wybudowanej w ramach przedsięwzięcia. Bez takiego wsparcia niemożliwe byłoby pozyskanie finansowania dla istotnego dla regionu projektu. Sukcesem jest fakt, iż jest to pierwszy projekt, który zostanie współfinansowany w ramach programu, a w tym wypadku środki z BGK są tzw. ostatnią złotówką, która była niezbędna do zamknięcia inwestycji.

Pierwsza lub ostatnia złotówka

Gwarancje BGK przewidziano maksymalnie na 27 miesięcy, do kwoty 3,5 mln zł. Pieniądze przekazywane z programu Polskie Inwestycje powinny być tzw. pierwszą lub ostatnią złotówką. Oznacza to, że środki te mają umożliwić rozpoczęcie finansowania lub uzupełnić je o brakującą kwotę.

Krzysztof Tomaszewski

krzysztof.tomaszewski@infor.pl