Janusz K. Kowalski

W tym roku pracę może stracić 50 tys. pracowników budowlanych. Nowych przetargów związanych z budową dróg jest bardzo mało, kończą się też inwestycje związane z Euro 2012.

Spadają nastroje przedsiębiorców. Spowolnienie stało się faktem. Szczególnie widać je w małych firmach (zatrudniających od 10 do 49 osób) – przemysłowych, budowlanych i handlowych. Mają one mniej zamówień i szykują ograniczenie zatrudnienia.

Tylko 16 proc. bezrobotnych dostaje zasiłki z urzędów pracy. W starych krajach UE pobiera je 80 proc. osób bez zajęcia.

Prawda, że kryzys najboleśniej uderza w najuboższych, a bogatym daje zarobić, znalazła potwierdzenie w statystykach. Z najnowszych danych GUS wynika, że przez ostatnich 11 miesięcy szybko rosły wynagrodzenia w branżach, w których pracownicy zarabiają nawet dwukrotność średniej krajowej. Średnie miesięczne uposażenie górników było o 555 zł wyższe niż rok wcześniej i wynosiło 5892 zł. A osoby zatrudnione w rafineriach i koksowniach zarobiły o 620 zł więcej.

Przybywa osób, które dojeżdżają do pracy. W ubiegłym roku było ich 10,3 mln spośród prawie 16 mln pracowników – wynika z danych GUS. To o 169 tysięcy więcej niż w 2009 r. Co ważniejsze, ponad jedna trzecia – prawie 4 mln – pracuje w innej gminie niż ta, w której mieszka. Pokonuje przy tym nawet kilkaset kilometrów.

Do 2020 roku w Polsce pojawi się 1,7 mln etatów. To pracownicy będą dyktować warunki pracodawcom. Dziś na rynku pracy jest znacznie trudniej, niż wynika to z rejestrowanego bezrobocia. Zgodnie z nim w końcu listopada było ponad 1,9 mln osób bez zajęcia.

W co trzecim województwie na jedną ofertę zatrudnienia w urzędach pracy przypada ponad 100 bezrobotnych. Kolejka po etat będzie się wydłużać, bo przedsiębiorcy wolą szukać kadr na własną rękę, bez pomocy państwa.

Tak dużego ubytku ludności naszego kraju jak w ostatnich latach nie było od zakończenia drugiej wojny światowej. Okazuje się, że w Polsce żyje 37,2 mln osób, a już za pięć lat ich liczba może się zmniejszyć o kolejny milion. To zjawisko już ma poważne konsekwencje dla wskaźników opisujących naszą gospodarkę.

Przeciętna emerytura przyznana w ubiegłym roku wyniosła 2077 zł. Jej wysokość odpowiadała zatem 64 proc. średniego wynagrodzenia w gospodarce narodowej. Ta relacja, zwana stopą zastąpienia, będzie jednak w przyszłości zdecydowanie gorsza. I to nawet po ewentualnym wydłużeniu aktywności zawodowej kobiet i mężczyzn – tak wynika z prognozowanych skutków podniesienia wieku emerytalnego obliczonych wstępnie przez ZUS. Za 40 lat emerytura będzie stanowiła tylko 30 – 40 proc. naszej pensji.