Koniec z ubezwłasnowolnieniem w Polsce. Nowe przepisy coraz bliżejKoniec z ubezwłasnowolnieniem w formie, jaką znamy? Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad projektem ustawy w tej sprawie. Reforma ma wzmocnić prawa osób z niepełnosprawnościami, ale budzi obawy części rodzin.oprac. Aleksandra Gruszczyńska•27 czerwca 2026
Jak na sytuację osób z niepełnosprawnościami wpłynie ustawa o instrumentach wspieranego podejmowania decyzji? Czy to tak naprawdę wciąż ubezwłasnowolnienie, ale w białych rękawiczkach?Rządowy projekt ustawy o wspieranym podejmowaniu decyzji (UD80), który w założeniu ma zlikwidować de facto archaiczne ubezwłasnowolnienie, zdaniem ekspertów i rodziców OzN w praktyce może stać się „ubezwłasnowolnieniem w wersji 2.0”. Kryty podkreślają, że choć na papierze ustawa oferuje nowoczesne, precyzyjne narzędzia wsparcia, w zderzeniu z polskim sądownictwem i ochroną zdrowia, które działają jak działają, nowa regulacja sprowadzi się do stosowania „szablonów”. Może być tak, że sędziowie, z braku czasu i przeciążenia ilością spraw, będą masowo wyznaczać tzw. kuratorów do wszelkich spraw, co całkowicie pozbawi osoby z niepełnosprawnościami podmiotowości prawno-obywatelskiej i zindywidualizowanego podejścia, co pogorszy ich sytuację. Państwo tworzy ładną fasadę prawną, ale cały ciężar i koszty zorganizowania realnego wsparcia przerzuca na rodziny - podkreślają sfrustrowani opiekunowie OzN.Doktor nauk prawnych, adwokat Kinga Piwowarska•19 czerwca 2026
Koniec ubezwłasnowolnienia w Polsce? Rząd przyjął przełomowy projekt ustawyRząd we wtorek zatwierdził projekt ustawy, który przewiduje odejście od instytucji ubezwłasnowolnienia osób dorosłych, także z niepełnosprawnościami, na rzecz systemu wspieranego podejmowania decyzji. Nowe przepisy zakładają również możliwość ustanowienia u notariusza pełnomocnika na wypadek pogorszenia stanu zdrowia.oprac. Łukasz Dobrzyński•02 czerwca 2026
Ubezwłasnowolnionej w sądzie babci nie zamkniesz w domu. Adwokat obala najczęstszy mitUbezwłasnowolnienie seniora to ostateczność, która budzi ogromne emocje i kontrowersje. Wiele rodzin wierzy, że sądowa decyzja pozwoli im na pełną kontrolę nad losem bliskiej osoby z demencją czy chorobą Alzheimera. Czy jednak ubezwłasnowolnienie daje prawo do ograniczenia fizycznej wolności seniora? Sprawdź, jakie prawa zachowuje osoba ubezwłasnowolniona w 2026 roku.Justyna Klupa•01 maja 2026
Demencja u seniora: Kiedy ubezwłasnowolnienie babci staje się koniecznością? Poznaj proceduryGdy senior z demencją nieświadomie zagraża sobie lub majątkowi rodziny, ubezwłasnowolnienie staje się aktem najwyższej troski, a nie kary. W wielu przypadkach jest ono jedynym sposobem, żeby uchronić seniora przed oszustami i zapewnić mu godną opiekę. Sprawdź, kto może złożyć wniosek, jak krok po kroku wygląda procedura ubezwłasnowolnienia osoby starszej w 2026 roku i jakie rodzi konsekwencje.Justyna Klupa•21 kwietnia 2026
Rząd likwiduje lukę w ubezwłasnowolnieniuMinisterstwo Sprawiedliwości pracuje nad przepisami, które mają uregulować zasady kontaktów z dorosłymi osobami całkowicie ubezwłasnowolnionymi. Nie rezygnuje jednak z prac nad ustawą znoszącą instytucję ubezwłasnowolnienia.Renata Krupa-Dąbrowska•15 lutego 2026
Ubezwłasnowolniony małżonek to koniec przywileju w PITNawet częściowe ubezwłasnowolnienie małżonka wyklucza możliwość wspólnego rozliczenia się z nim z podatku dochodowego – stwierdził dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej.Mariusz Szulc•08 stycznia 2026
Ubezwłasnowolnienie. Czy wsparcie w podejmowaniu decyzji wystarczy?Usunięcie ubezwłasnowolnienia z polskiego porządku prawnego może wymagać zmian nie tylko na poziomie kodeksowym i ustawowym. W konstytucji mowa o ubezwłasnowolnieniu w kontekście prawa wyborczego.Paulina Polanowska•15 lipca 2025
Czy wsparcie w podejmowaniu decyzji wystarczy?Usunięcie ubezwłasnowolnienia z polskiego porządku prawnego może wymagać zmian nie tylko na poziomie kodeksowym i ustawowym. W konstytucji mowa o ubez własnowolnieniu w kontekście prawa wyborczegoPaulina Polanowska•15 lipca 2025
Ubezwłasnowolnienie małżonka wyklucza wspólny PITUbezwłasnowolnienie małżonka powoduje ustanie wspólności majątkowej małżeńskiej. W związku z tym nie jest spełniony jeden z warunków uprawniających do wspólnego opodatkowania – wyjaśnił dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej.Katarzyna Jędrzejewska•28 maja 2025
Sąd sam decyduje o zakresie ubezwłasnowolnieniaSąd rozpoznający wniosek o ubezwłasnowolnienie nie jest związany jego treścią. Nie ma więc znaczenia jaki zakres ubezwłasnowolnienia jest żądany przez wnioskodawcę. O tym czy ubezwłasnowolnienie będzie częściowe czy całkowite decyduje sam sąd – uznał Sąd Najwyższy w uchwale siedmiu sędziów.Michał Culepa•13 marca 2025
Finansowanie pobytu osób ubezwłasnowolnionych w domach pomocy do poprawyMichalina Topolewska•28 stycznia 2025
Na zasądzenie alimentów poczekamy jeszcze dłużejWzrosną zaległości w wydziałach rodzinnych – ostrzegają sędziowie. Taki może być skutek wejścia w życie przepisów znoszących instytucję ubezwłasnowolnieniaMałgorzata Kryszkiewicz•23 stycznia 2025
Lekarze apelują o wprowadzenie pełnomocnika medycznegoDo projektowanych instrumentów wspieranego podejmowania decyzji, takich jak np. kurator reprezentujący czy asystent prawny, należy dodać pełnomocnika medycznego. Apeluje o to Naczelna Rada Lekarska (NRL)Małgorzata Kryszkiewicz•13 stycznia 2025
Osoby ubezwłasnowolnione nie zostaną bez opiekiPo zniesieniu instytucji ubezwłasnowolnienia osoby, wobec których orzeczono ubezwłasnowolnienie całkowite, będą wspierane przez tymczasowych kuratorów reprezentujących. Funkcję tę z mocy prawa obejmą dotychczasowi opiekunowie prawni.Małgorzata Kryszkiewicz•17 grudnia 2024
Koniec z ubezwłasnowolnieniemOsoby wymagające wsparcia będą mogły liczyć na pomoc asystentów prawnych, kuratorów oraz pełnomocników rejestrowanych – przewiduje projekt resortu sprawiedliwościMałgorzata Kryszkiewicz•16 grudnia 2024
Problem ze starym rodzicem? Ubezwłasnowolnienie już nie będzie wyjściem. MS kończy prace nad ustawąMinisterstwo Sprawiedliwości kończy prace nad przepisami, które mają wyeliminować z polskiego porządku prawnego instytucję ubezwłasnowolnienia. Ma je zastąpić model wspieranego podejmowania decyzji. Przyjęcie tych przepisów dostosowuje polskie prawo do międzynarodowych standardów w zakresie ochrony osób z niepełnosprawnościami. Karolina Nowakowska•04 grudnia 2024