opieka naprzemienna

Na pytania dotyczące m.in. konieczności przejęcia opieki przez drugiego rodzica, obniżenia alimentów w czasie pandemii, decyzji o szczepieniu dziecka - odpowiada mec. Elżbieta Kosińska van den Berg.

Jeśli opieka naprzemienna wyraźnie wynika z orzeczenia sądowego, organ nie może ustalić, że nie istnieje, na podstawie oświadczeń rodziców. To oznacza, że dopóki orzeczenie nie zostanie zmienione, nie może wypłacać całości świadczenia wychowawczego jednemu rodzicowi.

W wyrokach sądów administracyjnych nie ma rozbieżności, bo nie jest tak, że jedne wskazują na to, że opieka naprzemienna ma wynikać z orzeczenia sądu powszechnego, a inne dopuszczają możliwość ustalania jej istnienia w postępowaniu administracyjnym.

Kwestią tego, czy w przypadku opieki naprzemiennej nad dzieckiem warunkiem koniecznym przyznania świadczenia 500+ jest orzeczenie sądu o takiej opiece, czy też wystarczy ustalenie, że faktycznie jest ona sprawowana przez oboje rodziców w porównywalnych i powtarzających się okresach - ma zająć się w poniedziałek NSA.

Sądy nie są zgodne, czy opieka naprzemienna musi wynikać wprost z orzeczenia, czy wystarczające jest ustalenie, że rodzice zajmują się dzieckiem w równych i powtarzających się okresach. 

Jeśli zatwierdzona przez sąd ugoda lub sentencja wyroku nie zawiera wprost zwrotu o opiece naprzemiennej, to rolą organów administracji jest samodzielne dokonanie oceny, czy regulacje w nich zawarte spełniają wymogi tego pojęcia. Tak stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w Olsztynie w sprawie dotyczącej prawa do świadczenia wychowawczego.

Prawo do opodatkowania dochodów, jako osoba samotnie wychowująca dziecko, będzie mieć wyłącznie jeden rodzic. Jeśli rodzice sprawują opiekę naprzemienną, żadnemu z nich będzie przysługiwała preferencja - zakłada projekt ustawy podatkowej zgłoszony w ramach Polskiego Ładu.

Jeśli dwoje rodziców po rozstaniu wychowuje dziecko na przemian, bez udziału drugiej osoby, to oboje mogą się rozliczyć jako osoby samotnie wychowujące dziecko – potwierdził WSA w Szczecinie

Porozumienie zawarte między rodzicami należy traktować jako integralną część orzeczenia sądowego w sprawie wykonywania władzy rodzicielskiej. Jego zapisy należy więc sprawdzić pod kątem tego, czy matka i ojciec sprawują nad dzieckiem opiekę naprzemienną.

Mimo że przepisy dotyczące opieki naprzemiennej w programie 500+ obowiązują już ponad trzy lata, to samorządy przyznają, że stwierdzanie jej występowania wciąż sprawia problemy. Sytuacji nie ułatwia to, że sprzeczne stanowisko w tym zakresie zajmują organy odwoławcze. Co więcej, wraz z likwidacją kryterium dochodowego oraz objęciem świadczeniem wychowawczym wszystkich pierwszych dzieci, trudności z ustalaniem, czy opieka może być uznana za naprzemienną, mogą być jeszcze większe, bo więcej rodziców będzie zgłaszać się po przyznanie 500+, dowodząc, że dzielą się obowiązkami wychowawczymi.

Instytucja prowadząca postępowanie w sprawie świadczenia 300+ nie może domniemywać, że rodzice zajmują się dzieckiem naprzemiennie, bo jest to kompetencja sądu rodzinnego.

Wprowadzenie do polskiego prawa definicji tzw. opieki naprzemiennej mogłoby prowadzić do chaosu terminologicznego - podkreśla MS, odpowiadając na pismo Rzecznika Praw Obywatelskich. Resort ocenia, że z praktycznego punktu widzenia pojęcie to już funkcjonuje.