kaucja

Mimo początkowego sceptycyzmu i logistycznych potknięć system kaucyjny wprowadzony w październiku 2025 roku na stałe wpisał się w krajobraz polskiego handlu. Najnowsze badanie firmy eLeader dowodzi, że dodatkowa opłata przestała być barierą dla konsumentów, a opakowania objęte kaucją zdominowały sklepowe półki, osiągając w dyskontach udział na poziomie niemal 90 proc.

Czy nieodzyskana przez przedsiębiorcę kaucja za opakowania objęte systemem kaucyjnym może być kosztem uzyskania przychodu? Na to pytanie odpowiedzieli zarówno Ministerstwo Finansów, jak i dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej.

Pierwszy okres funkcjonowania systemu kaucyjnego pokazują, że zwrot butelek i puszek stał się dla Polaków częścią codziennych zakupów. O ocenę dotychczasowych efektów nowego rozwiązania, jego wpływ na rynek surowców wtórnych oraz wyzwania związane z rozbudową infrastruktury zapytaliśmy Roberta Szymana, dyrektora generalnego Polskiego Związku Przetwórców Tworzyw Sztucznych. Publikujemy jego odpowiedź.

– Od początku systemu kaucyjnego zebrano już ponad 1 mld opakowań ze znakiem kaucji – poinformowała Anita Sowińska, wiceminister klimatu i środowiska. Podczas konferencji prasowej mówiła też o roli operatorów systemu i niezwróconej kaucji.

Dostałeś zwrot kaucji w takiej samej kwocie, jaką wpłaciłeś przy umowie najmu? Dla większości lokatorów to powód do radości, ale w rzeczywistości może to być kosztowny błąd. Mało kto wie, że przepisy przewidują mechanizm, który sprawia, że kwota zwrotu w większości przypadków powinna być dużo wyższa. Sprawdź, o jaką zasadę chodzi i jak wyliczyć należną Ci dopłatę.

Ministerstwo Finansów odpowiedziało, że wartość kaucji od opakowania, którego przedsiębiorca nie zwrócił do systemu kaucyjnego, może stanowić koszty uzyskania przychodów. Pod warunkiem, że strata jest definitywna, racjonalnie uzasadniona i prawidłowo udokumentowana.

Mężczyzna podejrzany o spowodowanie śmiertelnego wypadku, w którym zginął poseł Łukasz Litewka, opuścił areszt po wpłaceniu poręczenia majątkowego. Decyzja sądu zapadła mimo sprzeciwu prokuratury, która domagała się bezwzględnego zastosowania tymczasowego aresztowania wobec 57-letniego kierowcy.

– Od początku roku zebraliśmy już ok. 520 mln opakowań – poinformowała Anita Sowińska, wiceminister klimatu i środowiska, podczas dzisiejszej konferencji prasowej dotyczącej systemu kaucyjnego. Przedstawiciele gmin coraz częściej alarmują, że mniej opakowań w żółtym worku to duże prawdopodobieństwo podwyżek opłat za śmieci.

Butelki PET i puszki mają kaucję. Kartony — nie. Czy producenci to wykorzystują? Poseł pyta, ministerstwo odpowiada. A branża jest tym razem wyjątkowo zgodna z resortem.

Kaucja za plastikowe butelki do 3 litrów i puszki metalowe do 1 litra wynosi 50 groszy, natomiast 1 zł za szklane butelki wielokrotnego użytku do 1,5 litra. Jak ją ująć na paragonie i czy trzeba od niej naliczyć VAT? Wyjaśniło to Ministerstwo Finansów.

Butelki objęte systemem kaucyjnym muszą być zwracane razem z nakrętkami. A to właśnie nakrętki przez lata były zbierane na cele charytatywne. Teraz trzeba zmienić reguły.

Kilka dni temu na łamach „DGP” opisywaliśmy problem kolejnych niejasności interpretacyjnych w związku z obowiązującą tzw. ustawą kaucyjną. Przedsiębiorcy wydający napoje za darmo nie wiedzą, co w takich przypadkach powinno stać się z opakowaniami zwrotnymi i czy należy uwzględniać je przy wyliczaniu poziomu selektywnej zbiórki. Właśnie poznaliśmy stanowisko Ministerstwa Klimatu i Środowiska w tej sprawie.

Przedsiębiorcy nie wiedzą, jak powinni postępować z opakowaniami kaucyjnymi, gdy napoje są wydane konsumentowi lub kontrahentowi za darmo. Ustawa milczy na ten temat, a urzędy wydają niespójne interpretacje.

Magdalena Markiewicz: O szczelności systemu zdecyduje codzienna współpraca producentów, sklepów i konsumentów. Polacy traktują kaucję jak pieniądze, których nie opłaca się stracić. To właśnie ta ekonomiczna motywacja najsilniej napędza poziom zwrotów.

Największe trudności sprawia rozróżnienie zobowiązań, biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów oraz rezerw, zwłaszcza gdy ich wartość opiera się na szacunkach i informacjach wewnętrznych jednostki. Dodatkowym wyzwaniem jest podział na zobowiązania finansowe i niefinansowe. Ma to wpływ na poprawność prezentacji danych w sprawozdaniu, ustalenie wyniku finansowego oraz zakres wymaganych ujawnień.

Trzymiesięczny okres przejściowy pokazał, że ustawowy mechanizm zwrotu opakowań wystartował na bardzo małą skalę. Od października do listopada 2025 r. wypłacono kaucję za 500 tys. opakowań. Tymczasem w obrocie mamy nawet 13–14 miliardów butelek rocznie.

Część sieci sklepów zdecydowała, że w pierwszym okresie działania systemu kaucyjnego będzie przyjmować opakowania bez kaucji, wydając voucher z wartością, która obniża rachunek podczas zakupów lub oferując punkty lojalnościowe, mówi dr. Kamil Bomber, menedżer ds. wdrożeń z „PolKa” Operator Systemu Kaucyjnego Not For Profit S.A.

Od października 2025 r. w Polsce zaczął obowiązywać system kaucyjny. Wydaje się, że jego wprowadzenie to jedna z najbardziej znaczących reform w obszarze gospodarki odpadami ostatnich lat. Nowe przepisy mają nie tylko przyczynić się do zwiększenia poziomu recyklingu i ograniczenia zaśmiecania środowiska, lecz także wymusić na przedsiębiorcach zmianę sposobu funkcjonowania w całym łańcuchu dostaw.

Restauratorzy nie są pewni, kiedy i czy w ogóle muszą doliczać kaucję do ceny sprzedawanego napoju. Wątpliwości wzbudza również sposób mierzenia powierzchni sklepu, od której zależy obowiązek przyjmowania zużytych opakowań.