EDUKACJA SZKOLNICTWO WYŻSZE

Dodatkowe pieniądze dla uczelni, przyjmujących na studia najlepszych maturzystów i rezygnację z konkursu na Krajowe Naukowe Ośrodki Wiodące przewiduje projekt noweli ustawy o szkolnictwie autorstwa posłów PiS. Początek prac nad nim już na najbliższym posiedzeniu Sejmu.

Wśród tegorocznych kandydatów na studia najbardziej popularne były politechniki - wynika z podsumowania rekrutacji na rok akademicki 16/17 przygotowanego przez resort nauki. Najwięcej kandydatów - ponad siedmiu na miejsce - zgłosiło się na Politechnikę Warszawską.

Strumień środków na naukę akademicką powinien być skoncentrowany i trafiać do najlepszych. Polskę stać na kilka uczelni flagowych, które będzie widać w świecie - mówi prof. Marek Kwiek. Jego zespół jako pierwszy rusza z konsultacjami ws. założeń nowej ustawy o uczelniach.

Większe ulgi dla firm na działalność badawczo-rozwojową i większe zyski z komercjalizacji wynalazków dla naukowców, to oczekiwane skutki ustawy o innowacyjności, którą podpisał w środę prezydent Andrzej Duda.

Prawie 2,5 tys. zł dodatkowego stypendium miesięcznie ma dostawać naukowiec, który będzie pracował w firmie i jednocześnie robił doktorat. Ale nie ma na to zgody ministra finansów. Wniósł on uwagi do projektu nowelizacji ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym, który zaproponowało Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Produkcja magistrów na masową skalę spowodowała, że maturą dla studenta jest doktorat. Ale w kuźni elit też coraz ciaśniej, bo na studia doktoranckie walą tłumy jak do sklepu podczas wyprzedaży. Z promocji korzystają uczelnie, które robią interes na doktorantach bez stypendium.

Od nowego roku wyższe dotacje otrzymają te uczelnie, które przyjmą najlepszych maturzystów. Projekt nowelizacji ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym został już złożony przez posłów PiS. Ma ona wejść w życie 1 stycznia 2017 r.

- Niższej dotacji mogą się spodziewać te uczelnie, które nie pozyskują projektów badawczych, mają niską kategorię naukową, a także bazują na masowości kształcenia - informuje Teresa Czerwińska, wiceminister nauki i szkolnictwa wyższego.

Mamy mocno zakorzenioną tradycję nauki i dokonywania odkryć, która przez ostatnie pół wieku uległa dewaluacji. Możemy spróbować to przezwyciężyć, tworząc warunki do rozwijania nauki na światowym poziomie. Stworzenie w okresie około 20 lat jednej uczelni wysoko notowanej w rankingu szanghajskim i podobnych jest możliwe. Ambicją musi być pierwsza setka. Jak to osiągnąć?

Minister nadzorujący placówkę badawczą sam podejmie decyzję o odwołaniu czy powołaniu dyrektora instytutu. Nie trzeba będzie przeprowadzać konkursów. Tak wynika z nowelizacji ustawy o instytutach badawczych, którą zaproponowali posłowie PiS.

Uczestnicy debaty DGP starali się też odpowiedzieć na inne pytania, np. dlaczego państwo dotuje badania nad pokemonami, zamiast dopłacać do tych nad innowacyjnymi lekami. Albo dlaczego badacze są podobni do małp i wolą mieć 100 proc. z niczego niż 1 proc. z miliarda złotych?

Środowisko akademickie krytykuje zaproponowane przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego nowe zasady finansowania uczelni. Resort zawarł je w projekcie nowelizacji rozporządzenia w sprawie sposobu podziału dotacji z budżetu państwa dla uczelni publicznych i niepublicznych. Proponuje m.in. odejście od premiowania szkół za wyższą liczbę studentów. Chce, aby na jednego nauczyciela akademickiego przypadało ok. 12 studentów.

Sądy kwestionują wykładnie przepisów Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Resort jednak zamiast je doprecyzować, woli zmienić swoją interpretację.