Rodzina Janukowycza buduje wpływy nad Dnieprem

Prezydent Ukrainy Wiktor Janukowycz od czasu dojścia do władzy buduje wokół swojego syna Ołeksandra biznesowe imperium, które ma ograniczyć uzależnienie głowy państwa od tradycyjnych frakcji oligarchicznych. O tym, w jaki sposób młody Janukowycz przejmuje atrakcyjne branże, napisali dziennikarze Agencji Śledztw Dziennikarskich Slidstwo.info.

Historia zaczęła się w 2010 r., gdy były premier Juchym Zwiahilski, kontrolujący państwową kopalnię w Doniecku, zaplanował jej prywatyzację. - Mówił mi: "Byłem u cara (prezydenta - red.). On nie miał nic przeciwko, ale powiedział: »Weźmiesz pola gazowe i połowę oddasz Ołeksandrowi. Potem damy ci kopalnię«" - mówił Slidstwu.info jeden ze znajomych Zwiahilskiego. Tak też się stało. 19 listopada 2010 r. rząd podjął decyzję o przyszłej prywatyzacji kopalni. 22 grudnia zakład otrzymał bez przetargu dziewięć pól gazowych. W 2011 r. kopalnia wniosła 25 tys. hrywien (10 tys. zł) do kapitału założycielskiego spółki MHK, po czym przekazała jej cztery z dziewięciu pól gazowych. Władze spełniły obietnicę i już 22 lipca 2011 r. kopalnia została przekształcona w spółkę akcyjną, co otwiera drogę do jej prywatyzacji.

Co to ma wspólnego z młodym Janukowyczem? Współzałożycielem MHK jest Hazinwest-Hrup, która z kolei należy do firmy SŁ-Hrup. Jej właścicielem jest z kolei Eduard Słyńko, polityk Partii Regionów z Doniecka. Słyńko zaś jest partnerem Ołeksandra Janukowycza w korporacji MAKO będącej trzonem biznesowego imperium prezydentowicza. W maju 2012 r. do czterech już posiadanych pól gazowych dołączyło piąte, tym razem przyznane bezpośrednio przez ługańską radę obwodową. W sumie Janukowycz wszedł więc w posiadanie złóż ocenianych na 3 mld m sześc. surowca. To na razie niewiele, równowartość 15 proc. rocznego wydobycia tego surowca na Ukrainie. Jednak - jak przekonuje Slidstwo.info - ambicje prezydenckiego syna sięgają znacznie dalej, a pięć pól to jedynie kapitał założycielski przyszłego gazowego króla.

Tym bardziej że Ołeksandr Janukowycz przez dwa lata rządów niebieskich zdołał się poważnie wzbogacić. Tygodnik "Korriespondient" w ubiegłym roku ocenił jego majątek na 130 mln dol. W skład jego imperium wchodzą biurowce, firmy budowlane, hotele, a przede wszystkim bank WBR. Instytucja ta tylko w 2011 r. pięciokrotnie zwiększyła zatrudnienie, a trzykrotnie aktywa. Bank zaczął seriami wygrywać państwowe przetargi, m.in. na wart 45 mln hrywien (18 mln zł) kredyt dla kolei państwowych, pokonując bank należący do tychże kolei.

Poza Janukowyczem w skład Rodziny wchodzą m.in. szefowie banku centralnego (jego żona jest formalnym udziałowcem kilku spółek), służb specjalnych, resortów finansów, obrony i MSW. Wszyscy oni zostali powołani na stanowiska relatywnie późno, najwcześniej pod koniec 2011 r. To obrazuje tempo, w jakim Rodzina powiększa wpływy w kraju.

Michał Potocki

michal.potocki@infor.pl