Termin ofertą a termin wykonania zamówienia

Jeżeli wykonawca wybrany w wyniku rozstrzygnięcia przetargu odmówi podpisania umowy w okresie związania ofertą, traci wniesione wadium. Natomiast w przypadku gdy wadium nie jest wymagane lub upłyną termin związania ofertą, odmowa podpisania umowy nie wiąże się w praktyce z żadnym konsekwencjami dla wykonawcy.

W celu ochrony interesów wykonawców ubiegających się o uzyskanie zamówienia publicznego ustawodawca ustalił maksymalne terminy związania ofertą jakie w zależności od wartości zamówienia może określić zamawiający.

Stosownie do limitów wynikających z art. 85 ust. 1 ustawy Prawo zamówień publicznych zamawiający może wyznaczyć maksymalnie termin:

1) 30 dni związania ofertą - jeżeli wartość zamówienia jest mniejsza niż kwoty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8 ustawy PZP (tzw. zamówienia poniżej progów unijnych);

2) 90 dni związania ofertą - jeżeli wartość zamówienia dla robót budowlanych jest równa lub przekracza wyrażoną w złotych równowartość kwoty 20 mln euro, a dla dostaw lub usług - 10 mln euro;

3) 60 dni związania ofertą - jeżeli wartość zamówienia jest inna niż określona w pkt 1 i 2.

Wykonawca samodzielnie lub na wniosek zamawiającego może przedłużyć termin związania ofertą, z tym że zamawiający może tylko raz, co najmniej na 3 dni przed upływem terminu związania ofertą, zwrócić się do wykonawców o wyrażenie zgody na przedłużenie tego terminu o oznaczony okres, nie dłuższy jednak niż 60 dni.

W praktyce stosowania Prawa zamówień publicznych kontrowersje budzi sposób ustalenia rozpoczęcia biegu terminu związania ofertą. Stosownie do postanowień zawartych w art. 85 ust. 5 ustawy PZP bieg terminu związania ofertą rozpoczyna się wraz z upływem terminu składania ofert.

Część zamawiających termin związania ofertą oblicza z uwzględnieniem postanowień art. 111 ust. 2 Kodeksu Cywilnego, zgodnie z którym jeżeli początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie, to nie uwzględnia się go.

Uwzględniając wskazany przepis KC dzień składania ofert, przez część zamawiających, nie jest wliczany do terminu związania złożoną w przetargu ofertą. Przedstawiciele wskazanego podejścia formalnego termin związania ofertą liczą od dnia następnego po upływie terminu składania ofert. Wskazane podejście jest jednak kontestowane przez KIO oraz większość praktyków udzielania zamówień publicznych. W ocenie KIO termin związania ofertą zaczyna swój bieg w dniu, w którym upływa termin składania ofert.

Tezę tę potwierdza przykładowo wyrok KIO z 12 września 2008 r. sygn. akt: KIO/UZP/901/08. W ocenie składu orzekającego, który wydał wskazany wyrok przy liczeniu terminu związania ofertą uwzględnia się dzień składania ofert, na co jednoznacznie wskazuje brzmienie art. 85 ust. 5 Prawa zamówień publicznych. Ustawa PZP zawiera własną, odrębną od przepisów KC regulację obliczania terminu związania ofertą. Zatem termin związania ofertą liczy się z dniem, w którym upłynął termin składania ofert.

Zgodnie z art. 115 Kodeksu Cywilnego jeżeli koniec terminu przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy, termin upływa dnia następnego. Wskazany przepis, na zasadzie wynikającej z art. 14 ustawy Prawo zamówień publicznych, znajduje zastosowanie w zakresie ustalania końca terminu związania ofertą. W konsekwencji, jeżeli koniec terminu związania ofertą przypada w niedzielę, to upływa on dopiero w poniedziałek, co odpowiednio musi uwzględniać wykonawcą składając np. wadium przetargowe w formie gwarancji bankowej, której termin obowiązywania musi uwzględniać powyższe zasady obliczania terminów związania ofertą.

Katarzyna Pazdyka

Ustawa z 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2010 r. Nr 113 poz. 759 z późn. zm.),