Zamówienia publiczne wymagające specjalnych uprawnień i zezwoleń

Ustawa Prawo zamówień publicznych daje firmie startującej w przetargu prawo do posługiwania się wiedzą, doświadczeniem, potencjałem technicznym, osobami zdolnymi do wykonania zamówienia lub zdolnościami finansowymi innych podmiotów, niezależnie od charakteru łączących go z nim stosunków. Dzięki temu firma składająca ofertę nie musi sama spełniać warunków udziału w przetargu, wystarczy, że inny podmiot udostępni wymagane zasoby. Wynika to z normy wyrażonej w art. 26 ust. 2b ustawy Prawo zamówień publicznych. Możliwość udostępnienia potencjału przez podmioty trzecie wykonawcy składającemu ofertę nie obejmuje jednak sytuacji, gdy spełnienie warunków udziału w przetargu wymaga posiadania zezwolenia lub specjalistycznych uprawnień.

Wskazać należy, że w art. 26 ust. 2b ustawy Prawo zamówień publicznych nie przewidziano, aby wykonawca mógł polegać na uprawnieniach podmiotu trzeciego do prowadzenia określonej działalności gospodarczej podlegającej reglamentacji.

W doktrynie podnoszone są wątpliwości co do generalnego wyłączenia przez ustawodawcę możliwości powoływania się na zdolności innych podmiotów w tym zakresie, jednak co do zasady za wiążący przyjmowany jest pogląd, że za niedopuszczalne należy uznać poleganie na uprawnieniach podmiotu trzeciego, jeżeli wykonanie zamówienia wymaga posiadania odpowiednich uprawnień. Taka sytuacja mogłaby być bowiem kwalifikowana jako obejście prawa.

Potwierdza to wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 2 lipca 2010 r. (sygn. akt: KIO/1186/10). Skład orzekający uznał, że wnoszący odwołanie nie może domagać się zastosowania przez zamawiającego przepisu art. 26 ust. 2b Prawa zamówień publicznych w sytuacji, gdy dla realizacji przedmiotu zamówienia konieczne jest posiadanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie transportu oraz utylizacji lub unieszkodliwiania odpadów. W uzasadnieniu wyroku przywołano między innymi fakt, iż zgodnie z art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo zamówień publicznych warunki tam przewidziane musi spełniać wykonawca zamówienia publicznego.

W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej nie można w zakresie uprawnień nadanych danemu podmiotowi powoływać się (stosownie do brzmienia art. 26 ust. 2b wskazanej ustawy) na zdolności innych podmiotów, ponieważ przepis ten dotyczy jedynie warunku wiedzy i doświadczenia, potencjału technicznego, osób zdolnych do wykonania zamówienia oraz zdolności finansowych. Wobec tego, jeżeli przedmiot zamówienia publicznego obejmuje konieczność posiadania dla jego realizacji szczególnych uprawnień lub zezwoleń wydawanych podmiotom mającym wyłączne prawo na tej podstawie do jego wykonywania, przepis art. 26 ust. 2b nie ma zastosowania.

Udostępnienie potencjału wykonawcy nie obejmuje sytuacji, gdy spełnienie warunków udziału w przetargu wymaga posiadania zezwolenia lub specjalistycznych uprawnień .

Katarzyna Pazdyka