Czy gmina będzie mogła udzielić osobie fizycznej dotacji celowej

Czytelnik jest zainteresowany montażem kolektorów słonecznych, by móc ogrzewać wodę użytkową w okresie letnim w swoim domu.

- Czy można będzie z gminy uzyskać wsparcie na taki cel - pyta pan Piotr z województwa lubuskiego.

Rzeczywiście gminy będą mogły pomagać mieszkańcom w inwestycjach związanych z ochroną środowiska. Sejm przyjął ustawę nowelizującą przepisy ochrony środowiska, która umożliwia samorządom udzielanie dotacji celowej na inwestycje w ochronie środowiska osobom fizycznym, wspólnotom mieszkaniowym, osobom prawnym i przedsiębiorcom. Pieniądze będą mogły być przeznaczone nie tylko na kolektory słoneczne, lecz także na przydomowe oczyszczalnie ścieków, pompy ciepła czy termomodernizację budynków lub usuwanie azbestu. Jednak nowela nie oznacza wcale, że w każdej gminie takie dotacje będą. Ustawa daje jedynie możliwość, by środki z opłat i kar środowiskowych, które trafiają do gminy, były w taki sposób wykorzystane.

Nowela prawa ochrony środowiska została wymuszona zmianami ustawy o finansach publicznych, które zaczęły obowiązywać 1 stycznia 2010 r. Wówczas zostały zlikwidowane powiatowe i gminne fundusze ochrony środowiska. Od tamtej pory środkami na nich zgromadzonymi dysponują starostowie, wójtowie i prezydenci miast. Jednak ustawa o finansach publicznych z 2009 r. nie umożliwiła udzielania dotacji ze środków budżetowych gmin pochodzących z opłat i kar środowiskowych bezpośrednio osobom fizycznym. W konsekwencji ograniczone są możliwości finansowania inwestycji ekologicznych. Nowela ustawy ma sprawić, że pomocy mieszkańcom będą mogły udzielić gminy czy powiaty.

W noweli wprowadzono też zapis, który umożliwi wykorzystanie na cele ekologiczne nie tylko tych środków, które wpłyną do samorządów po wejściu w życie nowej ustawy. Jedna ze zmian zakłada, że na takie cele będą mogły być przeznaczone środki z opłat i kar, które stanowią dochód budżetów powiatów i budżetów gmin, a zostały uzyskane od 1 stycznia 2010 r. Tak więc pieniądze, które wpływały od początku 2010 roku, zostaną w ten sposób spożytkowane.

Nowelizacja wpłynie na rozwój inwestycji środowiskowych na poziomie lokalnym. Obecnie osoby fizyczne mogą co prawda skorzystać z pomocy Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW), ale tylko w przypadku montażu kolektorów słonecznych. Fundusz pokrywa 30 proc. wydatków na taki cel. Konieczne jest jednak wzięcie kredytu w jednym z banków, który ma umowę z NFOŚiGW.

lukasz.kuligowski@infor.pl

Art. 1 ustawy z 29 października 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska.