Oczyszczalnie można dofinansować tylko z funduszu ochrony środowiska

Czy gminy mają instrumenty finansowe, którymi mogą wspierać budowę oczyszczalni przydomowych?

Ustawa z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm.) nakłada w art. 7 ust. 1 pkt 7 na gminę obowiązek realizacji zadań z zakresu kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych oraz zadań z zakresu ochrony środowiska. Zasady i warunki zbiorowego odprowadzania ścieków, z uwzględnieniem wymagań ochrony środowiska i optymalizacji kosztów, określa ustawa z 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz.U. z 2006 r. nr 123, poz. 858 ze zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 1 tej ustawy zbiorowe odprowadzanie ścieków jest zadaniem własnym gminy.

Przepis art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2005 r. nr 236, poz. 2008 ze zm.) nakłada na właścicieli nieruchomości obowiązek przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy lub przydomową oczyszczalnię ścieków.

W obowiązującym stanie prawnym brak jest możliwości dofinansowania bezpośrednio z budżetu gminy wydatków ponoszonych przez osoby fizyczne na budowę przydomowych urządzeń w zakresie ochrony środowiska (przydomowych oczyszczalni ścieków). Istnieje natomiast możliwość dofinansowania tego zadania ze środków gminnego funduszu ochrony środowiska i gospodarki wodnej – w przypadku spełnienia następujących warunków: budowa sieci jest niemożliwa lub ekonomicznie nieuzasadniona, taką możliwość przewiduje uchwała rady gminy w kontekście globalnego rozwiązania problemu oczyszczania ścieków komunalnych na terenie danej jednostki samorządu terytorialnego oraz taką możliwość przewiduje roczny plan przychodów i wydatków gminnego funduszu ochrony środowiska i gospodarki wodnej na dany rok.

Gminne fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej, jako fundusze celowe, w świetle art. 29 ustawy z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 249, poz. 2104 ze zm.), należą do sektora finansów publicznych, a zatem zasady dofinansowania działalności innych podmiotów z ich środków muszą być zgodne z przepisami ustawy o finansach publicznych. Podstawą gospodarki finansowej gminnego funduszu ochrony środowiska i gospodarki wodnej jest roczny plan przychodów i wydatków, który w myśl art. 184 ust. 1 pkt 8 powołanej ustawy stanowi integralną część uchwały budżetowej właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Plan przychodów i wydatków funduszy celowych, zgodnie z art. 165 ustawy o finansach publicznych, stanowi załącznik do uchwały budżetowej jednostki samorządu terytorialnego.