Poprawi się płynność finansowa polskich gmin

Przed wejściem w życie nowej ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych gminy mogły przekazywać do Biur Informacji Gospodarczej przede wszystkim dane dłużników alimentacyjnych. Oznaczało to, że w wielu przypadkach jednostki samorządu terytorialnego nie były w stanie odzyskać należnych im świadczeń z innych tytułów. Taki stan rzeczy przynosił co roku ogromne straty finansowe i utrudniał gminom prawidłowe funkcjonowanie. Nowa ustawa o BIG wprowadza pozytywne zmiany, które znacznie ułatwią ściąganie zaległości należnych gminom. W myśl nowych zapisów gminy mogą przekazywać do Biur Informacji Gospodarczych dane o wszystkich dłużnikach, zarówno konsumentach, jak i przedsiębiorcach. Jedyne ograniczenie to takie, aby były to należności niewynikające z tytułów publiczno-prawnych. Zmiany ustawowe dają jednostkom samorządu terytorialnego nowe narzędzie do odzyskiwania pieniędzy, a co najważniejsze mogą zdecydowanie wpłynąć na poprawę ich płynności finansowej. Niespłacone gminom należności sięgają milionów złotych, które można by było zagospodarować z pożytkiem dla lokalnej społeczności. Tymczasem do tej pory samorządy były poniekąd bezsilne wobec dłużników, co skutkowało zatorami płatniczymi. Większość długów pochodziła z tytułu gospodarowania zasobami komunalnymi, włączając w to opłaty za wynajem, usługi wodociągowe i kanalizacyjne, ponadto można jeszcze do tego dołączyć gospodarowanie odpadami i utrzymywanie czystości, usługi transportu zbiorowego, utrzymywanie dróg i zieleni publicznej.

Zgodnie z zapisami nowej ustawy o BIG gminy oraz organy jej podlegające mogą wpisywać do baz Biur Informacji Gospodarczych dane wszystkich osób fizycznych, które zalegają z płatnościami na co najmniej 200 zł, oraz dane przedsiębiorców, jeżeli ich długi przekroczą 500 zł. Opóźnienie w spłacie musi wynosić minimum 60 dni, a do nieterminowego płatnika na miesiąc przed planowanym przekazaniem do BIG negatywnych informacji musi zostać wysłane listem poleconym wezwanie do zapłaty lub może zostać dostarczone osobiście. W przypadku dłużników alimentacyjnych informacja gospodarcza o przeterminowanych należnościach powinna zostać przekazana do któregoś z Biur Informacji Gospodarczej, jeżeli od pierwszego świadczenia alimentacyjnego minęło minimum 6 miesięcy.

Efekty są jak najbardziej widoczne, sam BIG InfoMonitor odzyskał w sumie ponad 800 milionów zaległych świadczeń alimentacyjnych. Już 45 proc. dłużników spłaca swoje zobowiązania tylko po otrzymaniu informacji o możliwości wpisu do BIG. Świadomość, że z danych BIG korzystają firmy ze wszystkich sektorów gospodarki, jest dla dłużników dużym bodźcem do terminowego spłacania zobowiązań płatniczych. Faktem jest, że dane w Rejestrze Dłużników BIG InfoMonitor codziennie sprawdzają różne instytucje bądź firmy. Przede wszystkim raporty o zadłużeniu pobierają takie podmioty jak banki, firmy pożyczkowe, leasingowe, operatorzy telefonii komórkowej, operatorzy telewizji cyfrowej czy dostawcy internetu. Osoba fizyczna lub firma, której dane znajdują się w BIG InfoMonitor, jest postrzegana jako niewypłacalna lub niewiarygodna. W rezultacie może nie otrzymać kredytu, pożyczki, telefonu czy telewizji lub otrzyma te produkty na zdecydowanie mniej korzystnych warunkach. Krótko mówiąc, działania BIG InfoMonitor prowadzą do zdyscyplinowania osób zalegających z płatnościami i w konsekwencji do lepszego zarządzania ryzykiem finansowym. Efekty są widoczne w kwotach odzyskanych należności i w ilości pobieranych raportów. W roku 2009 pobrano ponad 5,5 miliona raportów z BIG InfoMonitor, a w roku 2010 już ponad 4,5 miliona.

BIG InfoMonitor cały czas aktywnie współpracuje z jednostkami samorządu terytorialnego oraz prowadzi działania edukacyjne, mające na celu pokazanie gminom sposobów odzyskiwania należności oraz odblokowywania zatorów płatniczych. Po ustanowieniu w 2008 roku nowych przepisów dotyczących dłużników alimentacyjnych BIG InfoMonitor rozpoczął kampanię społeczną "Dłużnik alimentacyjny". Jednocześnie wcześniej prowadzone działania pod hasłem "Na straży finansów miasta i gminy" zostały przekształcone wraz ze zmianami ustawowymi na Program Finansów Ochrony Samorządów, który wspólnie z Centrum Informacji Gospodarczych, jest realizowany w samorządach. Efekty tych działań były już widoczne wcześniej w ograniczonym zakresie, teraz w naszej ocenie korzyści będą zdecydowanie większe. Atuty, które otrzymują partnerzy BIG InfoMonitor, wynikające z ilości pobieranych z tej bazy raportów są niezaprzeczalne. Parafrazując, można rzec, iż teraz gminy mają szansę odzyskiwać należności z siłą banków. A odzyskane środki zainwestować w działania, które do tej pory były wstrzymywane.

@RY1@i02/2010/180/i02.2010.180.050.0003.001.jpg@RY2@

Mariusz Hildebrand, prezes zarządu Biura Informacji Gospodarczej InfoMonitor SA

Rozmawiał Jacek Skowroński