Racjonalne wydatki są niezbędne przy skromnym budżecie

Samorządy alarmują, że tracą miliardy zł wskutek uszczuplenia ich dochodów związanych ze zmianami ustaw lub przekazania nowych zadań bez środków na ich realizację. Do tego dochodzi kryzys gospodarczy. Czy i jakie oszczędności dotkną mieszkańców ze względu na tę sytuację?

Konsekwencją jest przede wszystkim rezygnacja z wielu oczekiwanych przez mieszkańców inwestycji. Jeśli do tego dojdzie kryzys, tych inwestycji będzie jeszcze mniej.

Te niedobory w przypadku Częstochowy to co najmniej 50 mln zł, czyli od roku 2008 jest to już ponad 200 mln zł. Jeżeli musimy realizować zadania - a nie mamy na nie pieniędzy - to odbywa się to kosztem inwestycji albo też kosztem zwiększającego się zadłużenia. Każde rozwiązanie jest złe. Dlatego tak ważne jest, aby ministerstwo przekazywało więcej pieniędzy z naszych podatków i zrekompensowało te niedobory. Przede wszystkim, żeby wprowadzić zasadę nieprzekazywania kolejnych zadań bez pieniędzy i nie pogłębiać tej sytuacji, w której już samorządy się znalazły. Jeśli nie będzie rekompensat, powstanie mniej inwestycji, m.in. tych najbardziej oczekiwanych i kosztownych - drogowych, mniej pieniędzy będziemy mogli przeznaczyć na pomoc organizacjom pozarządowym, realizującym wiele przedsięwzięć w zakresie np. pomocy społecznej. Ale miasto robi wszystko, żeby mieszkańcy nie odczuli, że mniej pieniędzy przeznaczanych jest na te cele, choćby poprzez bardziej racjonalne ich wydatkowanie.

Czy będzie więc pan finansował in vitro w Częstochowie? Jeśli tak, to czym należy uzasadnić taką decyzję w sytuacji, gdy brakuje pieniędzy na inne świadczenia na służbę zdrowia?

Wczuwamy się w potrzeby mieszkańców i próbujemy odpowiadać na nie naszymi działaniami. Realizujemy kilka programów zdrowotnych i profilaktycznych, m.in.: szczepimy przeciw wirusowi HPV wszystkie dziewczynki z rocznika 2000; prowadzimy profilaktykę chorób nowotworowych w kierunku raka prostaty dla mężczyzn i w kierunku raka jelita grubego; także edukację w zakresie profilaktyki schorzeń onkologicznych. Zajmujemy się diagnozowaniem i korygowaniem wad postawy u dzieci oraz badamy przesiewowo słuch. Teraz zapraszamy mieszkańców na bezpłatne szczepienia przeciw grypie. Chodzi o osoby powyżej 65. roku życia, dzieci do lat 18 chore na schorzenia przewlekłe i nowotworowe oraz dzieci z rocznika 2007 uczęszczające do częstochowskich przedszkoli. Tych programów jest więc sporo. Przypomnę też, że finansowaniem służby zdrowia zajmuje się przede wszystkim Narodowy Fundusz Zdrowia. Programy współfinansowane przez samorząd są tylko dopełnieniem tych świadczeń. Natomiast o tym, jak ważne dla rodzin jest posiadanie dzieci i jakie tragedie dotykają ludzi, którzy tych dzieci mieć nie mogą, nie muszę chyba nikogo przekonywać. W budżecie mamy zarezerwowane 110 tys. zł. na dofinansowanie zabiegów in vitro. Opracowaliśmy program zdrowotny, który zapewni - zgodne z prawem - wydanie tych pieniędzy. Teraz program jest opiniowany przez agencję technologii medycznych. Liczymy, że w niedługim czasie - jak tylko dostaniemy tę opinię - będziemy mogli przedstawić ją radnym. Jeśli rada miasta zaakceptuje program, to jeszcze przed końcem 2012 roku pierwsze osoby będą mogły z niego skorzystać. Na dofinansowanie będą mogły liczyć rodziny, które są zameldowane w Częstochowie przynajmniej od roku. Chętni będą musieli przedstawić dokumentację medyczną, z której wynika, że jest to dla nich jedyny sposób, by mieć dzieci. Dofinansowanie obejmie 80 proc. kosztów zabiegu, jednak nie więcej niż 3 tys. zł. Pary same będą musiały pokryć koszty zakupu leków.

Czy ze względu na oszczędności w oświacie dzieci będą miały dalej do szkół, czy klasy będą liczniejsze?

Nie sądzę, by dzieci w Częstochowie miały dalej do szkół, z mapy nie zniknęła ani jedna szkoła podstawowa, w tym roku w ramach reorganizacji zlikwidowano zaledwie jedno gimnazjum, ale jego uczniowie znaleźli miejsce w innym. Nasza sieć szkół jest wystarczająca. Oczywiście racjonalizacja jest koniecznością i dlatego małe kilkunastoosobowe klasy musieliśmy połączyć. W żadnym wypadku taka racjonalizacja nie utrudnia warunków procesu dydaktycznego. Wszystko jest zgodne z wytycznymi Ministerstwa Edukacji. Lawinowy wzrost kosztów utrzymania częstochowskiej edukacji spowodowany spadkiem liczby uczniów w naszych szkołach przy jednoczesnym wzroście ilości oddziałów szkolnych i kosztów zatrudnienia pracowników oświatowych wymagał przemyślanych i radykalnych rozwiązań. Oświatowa subwencja od lat jest niewystarczająca i skutkuje powiększającym się zadłużeniem. Chcemy, aby system oświaty nie generował nadmiernego deficytu, a jednocześnie był efektywny i gwarantował wysoką jakość nauczania.

Od 1 października wzrosło kryterium dochodowe. Czy miasto wyda więcej na świadczenia z pomocy społecznej, czy starczy jeszcze na inne programy?

Gmina, pomagając osobom najuboższym, kieruje się kryteriami zawartymi w ustawie z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej tj. Dz.U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362 z późn. zm.). Oprócz kryterium dochodowego bierzemy także pod uwagę dodatkowe powody, które pozwalają na udzielenie takiej pomocy. To między innymi niepełnosprawność, długotrwała choroba, bezrobocie, bezdomność, sieroctwo, przemoc w rodzinie, wielodzietność, ochrona macierzyństwa. Oczywiście w związku z podwyższeniem kryterium dochodowego może wzrosnąć liczba świadczeniobiorców, jednak w tym roku budżetowym posiadane środki muszą być tak rozdysponowane, aby zapewnić chociażby minimalną pomoc dla wszystkich potrzebujących. Nasi mieszkańcy, oprócz wsparcia finansowego, mogą liczyć także na inną pomoc, z programów i projektów, których są beneficjentami, a realizowanych przez częstochowskie organizacje pozarządowe oraz na artykuły żywnościowe - finansowane zarówno z budżetu miejskiego ośrodka pomocy społecznej jak i w ramach współpracy z Bankiem Żywności oraz programu skierowanego do najuboższej ludności Unii Europejskiej PEAD.

Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej, by poprawić sytuację osób, które z rożnych względów znalazły się w trudnej sytuacji życiowej, współpracuje z Centrum Integracji Społecznej. Dzięki tej współpracy bezrobotni podopieczni MOPS kierowani są do prac, za które otrzymują wynagrodzenie. Te świadczenia integracyjne poprawiają ich sytuację materialną. Innym rodzajem wsparcia jest projekt "Zainwestuj w siebie", w ramach którego osoby zagrożone wykluczeniem społecznym uczestniczą w szkoleniach zawodowych, dzięki czemu podnoszą swoje kwalifikacje zawodowe, co zmienia z kolei ich sytuację na rynku pracy. Takich działań w Częstochowie prowadzimy sporo.

Jakie będą dalsze losy ogródków działkowych w Częstochowie po wyroku Trybunału Konstytucyjnego

Współpraca Urzędu Miasta i Okręgowego Zarządu PZD w Częstochowie jest bardzo dobra. Od początku popierałem działania działkowców i Związku w obronie ustawy i zagwarantowanych praw. Wysłałem nawet list do marszałek Sejmu w sprawie poszanowania praw nabytych przez polskich działkowców. Moim zdaniem podważenie przez Trybunał Konstytucyjny ustawy z 8 lipca 2005 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz.U. z 2005 r. nr 169, poz. 1419 z późn. zm.), to wielka niesprawiedliwość. Brakuje mi w tym wszystkim logiki, bo w 2005 r. Sejm nie miał zastrzeżeń do ustawy o Rodzinnych Ogrodach Działkowych i ją przyjął. Mam nadzieje, że nowa ustawa o ROD, którą opracuje Sejm, będzie sprawiedliwa i ze spokojem będziemy mogli ją realizować.

Czy grunty spod ogródków potrzebne są dla rozbudowy miasta?

Część z nich być może tak, ale pozostaje pytanie, czy wszystko w mieście musi być zabudowane, czy nie potrzebujemy także enklaw zieleni, nawet w centrum miasta. Miejsc, w których mieszkańcy Częstochowy będą mogli spędzać swój wolny czas, pielęgnować owoce, warzywa i kwiaty oraz cieszyć się bliskością natury.

Mamy zarezerwowane 110 tys. zł na dofinansowanie zabiegów in vitro. Opracowaliśmy program zdrowotny, który zapewni zgodne z prawem wydanie tych pieniędzy

@RY1@i02/2012/197/i02.2012.197.088000200.802.jpg@RY2@

Krzysztof Matyjaszczyk, prezydent Częstochowy

Rozmawiała Małgorzata Piasecka-Sobkiewicz