Fundusz sołecki lepiej uchwalić na nowo

Już tylko 11 dni (do 31 marca) mają gminy na podjęcie uchwał o funduszu sołeckim na 2015 r. Dzięki tym środkom mieszkańcy będą mogli realizować wybrane przez nich przedsięwzięcia, np. wybudować plac zabaw, wyremontować świetlicę albo zorganizować festiwal. Część samorządów nie czekała jednak z uchwałami na ostatnią chwilę, a tymczasem dziś wchodzi w życie nowa ustawa z 21 lutego 2014 r. o funduszu sołeckim (Dz.U. poz. 301). Powstają wątpliwości, czy podjęte wcześniej decyzje są ważne i w jakim stopniu obowiązują w stosunku do nich nowe przepisy.

Wyższy zwrot

- Z naszych obserwacji wynika, że uchwały rad gmin podejmowane są w zwykłym trybie. Nie spotkaliśmy się jeszcze z przypadkiem, w którym rada ustaliłaby specjalny termin sesji po to, aby podjąć uchwałę o funduszu sołeckim według nowej ustawy - mówi Karol Mojkowski, ekspert do spraw funduszu sołeckiego z Sieci Obywatelskiej - Watchdog Polska.

Dodaje, że gminy mają wątpliwości, jak stosować wchodzące w życie przepisy.

- My już podjęliśmy decyzję o wyodrębnieniu funduszu, ale nie wiemy, na ile tę uchwałę obejmą wchodzące w życie regulacje - mówi Sylwia Biedacha, podinspektor do spraw funduszy sołeckich w gminie Puchaczów (woj. lubelskie).

Wskazuje, że nie ma pewności, czy gmina będzie mogła skorzystać z wyższych zwrotów z budżetu państwa. Nowa ustawa podwyższa ich wysokość o 10 punktów procentowych. Do tej pory możliwa rekompensata kosztów poniesionych przez gminę wynosiła - 10, 20 i 30 proc., a teraz będzie to 20, 30 i 40 proc. Ostatecznie wysokość zwrotu zależy od poziomu zamożności gminy i liczby jej mieszkańców. Te najbiedniejsze mogą liczyć na najwyższe wsparcie, najbogatsze z kolei w ogóle zostaną go pozbawione.

- Bez względu na to, czy uchwały na 2015 r. zostały podjęte na mocy nowych przepisów, czy tych, które obowiązywały dotychczas, będą stosowane do nich nowe stawki rekompensat z budżetu - zapewnia Magdalena Młochowska, wiceminister administracji i cyfryzacji.

Stare przepisy

Eksperci mają jednak wątpliwości, czy uchwały podjęte na mocy dotychczasowej ustawy z 20 lutego 2009 r. o funduszu sołeckim (Dz.U. nr 52, poz. 420 z późn. zm.) są ważne.

- Jeśli gmina podjęta taką decyzję jeszcze podczas obowiązywania starych przepisów, to jest ona nadal aktualna - uważa Rafał Trykozko, inspektor Regionalnej Izby Obrachunkowej (RIO) w Białymstoku.

Dodaje, że problem może być z tymi uchwałami, które będą podejmowane od 20 marca 2014 r. (czyli od wejścia w życie nowej ustawy o funduszu sołeckim), ale z podaniem starej podstawy prawnej. - Te będą nieważne. Dlatego gminy muszą pamiętać o wskazaniu prawidłowych przepisów - ostrzega.

Zdaniem Wojciecha Lachiewicza z RIO w Krakowie lepiej, aby gminy uchwaliły decyzje o funduszu na podstawie nowych przepisów. Mają na to jeszcze 11 dni.

- Rekomenduję takie działanie, ponieważ nowa ustawa została podjęta z naruszeniem techniki prawodawczej - twierdzi.

Tłumaczy, że nie zawiera ona przepisów przejściowych. - Nie jest w niej wyjaśnione, jak powinny być traktowane uchwały przyjęte na 2015 r. na mocy przepisów, które już nie obowiązują - wskazuje Wojciech Lachiewicz.

Jego zdaniem, jeśli trzymać się wytycznych legislacyjnych, to wszelkie akty wykonawcze podjęte na mocy starej ustawy przestają obowiązywać w momencie wejścia w życie nowej i powstaje konieczność wydania aktualnych rozporządzeń. Taką interpretację można też odnieść do uchwał przyjętych na podstawie starych przepisów. - Nie byłoby tego problemu, gdyby to była nowelizacja, a nie nowa ustawa - zaznacza.

Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji (MAiC) uspokaja, że nie ma konieczności uchylania przez gminy wcześniejszych uchwał i podejmowania nowych.

- Uchwały podjęte na mocy starych przepisów w momencie obowiązywania tamtej ustawy będą ważne - zaznacza Magdalena Młochowska.

Dodaje, że gminy, które ich nie aktualizują, nie będą mogły jedynie skorzystać z niektórych rozwiązań zawartych w nowej ustawie. Zgodnie z nią raz podjęta przez gminę uchwała o funduszu sołeckim obowiązuje do czasu jej odwołania i nie trzeba jej podejmować corocznie.

- Uchwała przyjęta na mocy dotychczas obowiązujących regulacji będzie musiała być powtórzona w przyszłym roku - mówi wiceminister.

Zapewnia, że MAiC wkrótce wyśle do wojewodów i RIO pismo m.in. ze wskazówkami, jak traktować uchwały gmin podjęte na mocy wcześniejszych przepisów.

Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji wyśle do wojewodów pismo, jak traktować uchwały podjęte na mocy starych przepisów

@RY1@i02/2014/055/i02.2014.055.18300060b.803.jpg@RY2@

Budżet dopłaci do funduszy sołeckich

Urszula Mirowska-Łoskot

urszula.mirowska@infor.pl

Wchodzi w życie 20 marca 2014 r.