Samorząd terytorialny i finanse

Mimo zapowiedzi z ubiegłego roku MSWiA nie przedstawiło projektu nowelizacji przepisów w sprawie zmian granic gmin. Tegoroczne wnioski zostaną więc rozpatrzone na starych zasadach do końca lipca. Jak dowiedział się DGP, może powstać nawet kilkanaście nowych miast.

Chociaż łączna pula środków dla samorządów na 2027 r. z programu ochrony ludności i obrony cywilnej się zwiększa, to większość województw dostanie mniej pieniędzy. MSWiA wskazuje, że to przez nowy algorytm podziału pieniędzy i zapowiada korektę.

W zeszłym roku samorządy dopłaciły do gospodarki odpadami komunalnymi prawie 1,5 mld zł. Jeszcze w latach 2022-2023 system nie bilansował się tylko w gminach. W kolejnych latach problemy zaczęły mieć też miasta na prawach powiatu i związki międzygminne – wynika z rocznego sprawozdania Krajowej Rady Regionalnych Izb Obrachunkowych (KRRIO).

Prezydent Karol Nawrocki podpisał ustawę z 11 czerwca 2026 r. o związku metropolitarnym w województwie pomorskim. Mają ją tworzyć Gdańsk, Gdynia i Sopot oraz okoliczne gminy. W ramach pomorskiej metropolii samorządy będą współpracować m.in. w zakresie ładu przestrzennego czy organizacji publicznego transportu zbiorowego.

Według przedstawicieli jednostek samorządu terytorialnego nie może być mowy o stabilizacji, jeśli z roku na rok dochody mogą być niższe. Ministerstwo Finansów uważa, że to główna zasada systemu – dostosowanie wysokości budżetów samorządów do ich potrzeb.

Od 1 lipca najważniejsze dokumenty i dane planistyczne będą stopniowo gromadzone w jednym miejscu, co zapewni łatwiejszy dostęp do nich mieszkańcom, inwestorom i administracji. Właśnie ukazało się rozporządzenie, pozwalające na uruchomienie Rejestru Urbanistycznego, Dla gmin oznacza to liczne, kolejne zadania.