Każda samorządowa jednostka budżetowa powinna posiadać odrębny rachunek bankowy

Jestem księgową w samorządowej jednostce budżetowej. Nie znajduję w przepisach wskazania, czy jednostki takie jak nasza mają obowiązek posiadania odrębnych rachunków bankowych. Znalazłam tylko zapis w art. 264 ustawy o finansach publicznych jednostki samorządu terytorialnego, z którego wynika, że obsługa bankowa budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykonywana jest na zasadach określonych w umowie zawartej miedzy zarządem j.s.t. a bankiem. Czy każda samorządowa jednostka budżetowa powinna posiadać odrębny rachunek bankowy?

Odpowiadając na to pytanie, warto zapoznać się ze stanowiskiem Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie (www.krakow.rio.bip.net.pl) w sprawie obsługi bankowej jednostek budżetowych utworzonych przez organy stanowiące j.s.t. Jak w nim wskazano, z art. 264 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych wynika, że obsługa bankowa budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykonywana jest na zasadach określonych w umowie zawartej miedzy zarządem jednostki samorządu terytorialnego a bankiem, któremu zostało udzielone zamówienie publiczne w tym zakresie. Natomiast obowiązek posiadania rachunków bankowych przez samorządowe jednostki budżetowe nie został wprawdzie w przepisach prawa zapisany wprost, lecz powyższe uregulowanie należy odnosić do obsługi bankowej wszystkich jednostek budżetowych utworzonych przez organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego. Za koniecznością posiadania przez każdą samorządową jednostkę budżetową odrębnego rachunku bankowego przemawia wiele argumentów.

Każda jednostka budżetowa jest zobowiązana stosować zasady gospodarki finansowej określone w powołanej ustawie o finansach publicznych (art. 10 ust. 1), przy czym odpowiedzialność za całość gospodarki finansowej tej jednostki ponosi kierownik jednostki (art. 53 ust. 1).

Jednym z elementów gospodarki finansowej jest dokonywanie przez jednostkę budżetową wydatków. Brak rachunku bankowego uniemożliwiałby dokonywanie przez jednostkę budżetową wydatków, a tym samym prowadzenie prawidłowej gospodarki finansowej, jak również czyniłby niemożliwym dysponowanie przez kierownika jednostki środkami finansowymi tej jednostki. W konsekwencji dyspozycja art. 53 ust. 1 ustawy o finansach publicznych nakładająca na kierownika jednostki odpowiedzialność za całość gospodarki finansowej jednostki nie mogłaby być realizowana.

Elementem prawidłowej gospodarki finansowej jest również wynikający z art. 4 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości obowiązek rzetelnego i jasnego przedstawiania przez jednostkę sytuacji majątkowej, finansowej oraz wyniku finansowego, jak i obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych, w których ujmowane są zdarzenia, w tym operacje gospodarcze. Z ustawy o rachunkowości wynikają także obowiązki w zakresie inwentaryzacji. Brak wyodrębnionego rachunku bankowego nie pozwalałby na prawidłową realizację wskazanych obowiązków przez jednostkę budżetową.

Zasady gospodarki finansowej określone w ustawie o finansach publicznych odnoszą się również do samorządowych jednostek budżetowych będących przedszkolami, szkołami i placówkami publicznymi w rozumieniu przepisów ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty. Ustawa ta, nakładając na organ prowadzący szkołę lub placówkę obowiązek zapewnienia obsługi administracyjnej, finansowej i organizacyjnej szkoły lub palcówki, przewiduje możliwość tworzenia jednostek obsługi ekonomiczno-administracyjnej szkół i placówek. Jednakże nie przewiduje możliwości powierzenia jednostkom obsługi ekonomiczno-administracyjnej prowadzenia gospodarki finansowej szkół lub placówek.

Wskazana powyżej obsługa finansowa polega m.in. na wystawianiu poleceń przelewu, czeków gotówkowych i stanowi tym samym wykonywanie kasowe podjętych dyspozycji przez kierownika szkoły lub placówki oświatowej. W tym miejscu należy wskazać na wymóg rozdzielenia czynności związanej z dysponowaniem środkami pieniężnymi od kasowego jej wykonania określony w art. 59 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 594 z późn.zm.), art. 63 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 595 z późn.zm.) oraz art. 74 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 596 z późn. zm.), który nie może być zrealizowany w sytuacji dysponowania rachunkiem bankowym szkoły lub placówki przez kierownika jednostki obsługi ekonomiczno-administracyjnej.

Reasumując, należy wskazać na konieczność posiadania wyodrębnionego rachunku bankowego przez każdą jednostkę sektora finansów publicznych, w tym samorządową jednostkę budżetową.

Magdalena Sobczak

magdalena.sobczak@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 885 z późn. zm.).