Kto prowadzi rachunkowość, ten odpowiada za inwentaryzację

Kto powinien ponosić odpowiedzialność za przeprowadzenie inwentaryzacji w sądzie rejonowym? Czy będzie to prezes, czy dyrektor? Kto jest kierownikiem jednostki, w myśl ustawy o rachunkowości, odpowiedzialnym za przeprowadzenie inwentaryzacji w formie spisu z natury?

Organami sądu w sądzie rejonowym, na podstawie art. 21 ustawy z 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych, są: prezes sądu i dyrektor sądu.

Dyrektora sądu powołuje się w sądzie rejonowym, w którym jest co najmniej piętnaście stanowisk sędziowskich. W sądach rejonowych, w których nie powołano dyrektora sądu, zadania dyrektora sądu wykonują dyrektorzy przełożonych sądów okręgowych.

Jeżeli przemawiają za tym szczególne względy, minister sprawiedliwości może powołać dyrektora sądu w sądzie rejonowym, w którym jest co najmniej dziesięć stanowisk sędziowskich.

Jak wskazano w art. 31a par. 1 ustawy, to dyrektor sądu wykonuje zadania przypisane, na podstawie odrębnych przepisów, kierownikowi jednostki w zakresie finansowym, gospodarczym, kontroli finansowej, gospodarowania mieniem Skarbu Państwa oraz audytu wewnętrznego w tych obszarach.

Tak więc prowadzenie rachunkowości w myśl obowiązujących przepisów w sądzie rejonowym mieści się w zakresie kompetencji dyrektora. Przeprowadzenie inwentaryzacji jest obowiązkiem wynikającym z ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości, więc odpowiedzialność za jej prawidłowe przeprowadzenie spoczywa na kierowniku jednostki. W przypadku sądu rejonowego chodzi więc o dyrektora. Jest on odpowiedzialny za:

wopracowanie procedur przeprowadzania inwentaryzacji w sądzie,

wzarządzenie inwentaryzacji i powołanie komisji inwentaryzacyjnej,

wterminowe przeprowadzenie i właściwe udokumentowanie inwentaryzacji,

wustalenie, wyjaśnienie i rozliczenie różnic inwentaryzacyjnych.

Warto również pamiętać, że odpowiedzialność kierownika za inwentaryzację (w sądzie dotyczy to dyrektora) jest doprecyzowana w art. 4 ust. 5 ustawy, zgodnie z którym kierownik ponosi odpowiedzialność za wykonywanie obowiązków w zakresie rachunkowości określonych ustawą, w tym z tytułu nadzoru, również w przypadku gdy określone obowiązki zostaną powierzone innej osobie za jej zgodą, z wyłączeniem odpowiedzialności za przeprowadzenie inwentaryzacji w formie spisu z natury (tu bezpośrednio odpowiedzialność ponoszą członkowie komisji inwentaryzacyjnej i zespołów spisowych). Jednak jest to tylko odpowiedzialność za rzetelne przeprowadzenie technicznych czynności spisu z natury, natomiast kierownik finansowy odpowiedzialny jest za inwentaryzację jako całość.

Podział kompetencji według ustawy

1) kieruje sądem i reprezentuje sąd na zewnątrz, z wyjątkiem spraw należących do kompetencji dyrektora sądu, a w szczególności: a) kieruje działalnością administracyjną sądu, w zakresie wskazanym w art. 8 pkt 2, b) jest zwierzchnikiem służbowym sędziów, referendarzy sądowych oraz asystentów sędziów danego sądu, c) powierza sędziom i referendarzom sądowym pełnienie funkcji i zwalnia z ich pełnienia, chyba że ustawa stanowi inaczej; 2) dokonuje analizy orzecznictwa w kierowanym sądzie pod względem poziomu jego jednolitości i informuje sędziów o wynikach tej analizy, a w razie stwierdzenia istotnych rozbieżności w orzecznictwie informuje o nich pierwszego prezesa Sądu Najwyższego; 3) pełni inne czynności przewidziane w ustawie oraz przepisach odrębnych. Par. 1a. (uchylony). Par. 2. W zakresie kierowania działalnością administracyjną sądu, prezes sądu podlega prezesowi sądu przełożonego oraz ministrowi sprawiedliwości.

1) kieruje działalnością administracyjną sądu, w zakresie wskazanym w art. 8 pkt 1 ustawy; 2) wykonuje zadania przypisane, na podstawie odrębnych przepisów, kierownikowi jednostki w zakresie finansowym, gospodarczym, kontroli finansowej, gospodarowania mieniem Skarbu Państwa oraz audytu wewnętrznego w tych obszarach; 3) jest zwierzchnikiem służbowym i dokonuje czynności z zakresu prawa pracy oraz reprezentuje sąd w tym zakresie wobec pracowników sądu, z wyłączeniem sędziów, referendarzy sądowych oraz asystentów sędziów; 4) określa, w porozumieniu z prezesem sądu, rozmieszczenie i liczbę poszczególnych stanowisk, na których są zatrudniani pracownicy sądu, z wyłączeniem sędziów, referendarzy sądowych oraz asystentów sędziów, w wydziałach sądu; 5) reprezentuje Skarb Państwa w zakresie powierzonego mienia i zadań sądu.

Magdalena Sobczak

magdalena.sobczak@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 427 z późn. zm.). Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 330).