W szkole odpis na ZFŚS liczymy inaczej

Nie należy tworzyć osobnych kont. Wszystkie odpisy na ZFŚS, czyli odpisy dla nauczycieli, byłych nauczycieli - emerytów i rencistów - oraz pobierających nauczycielskie świadczenie kompensacyjne, pracowników szkoły niebędących nauczycielami - aktualnie zatrudnionych - oraz byłych pracowników - emerytów i rencistów, stanowią w szkole jeden fundusz.

Dlatego przekazujemy je też na jedno wspólne konto ZFŚS.

Na kontach

Generalnie ewidencja księgowa ZFŚS powinna być prowadzona na kontach: 851 - Zakładowy fundusz świadczeń socjalnych i 135 - Rachunek środków funduszy specjalnego przeznaczenia. Opis zasad funkcjonowania tych kont zawarty jest w załączniku nr 3 do rozporządzenia. Odpisy na ZFŚS klasyfikuje się do paragrafu 444 - Odpisy na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych. Do 31 maja trzeba przekazać co najmniej 75 proc. równowartości odpisu obowiązkowego. Natomiast do 30 września danego roku 25 proc. równowartości pozostałego odpisu obowiązkowego i ewentualne zwiększenia.

Zasady dokonywania odpisu na tworzony w szkole ZFŚS zawarte są w przepisach Karty nauczyciela (określa zasady dokonywania odpisów dla nauczycieli oraz byłych nauczycieli - emerytów i rencistów, oraz nauczycieli pobierających nauczycielskie świadczenie kompensacyjne), a także ustawy o ZFŚS (określa zasady dokonywania odpisu dla pracowników szkoły niebędących nauczycielami).

Nauczyciele...

Dla nauczycieli dokonuje się corocznie odpisu na ZFŚS w wysokości ustalanej jako iloczyn planowanej, przeciętnej w danym roku kalendarzowym liczby nauczycieli zatrudnionych w pełnym i niepełnym wymiarze zajęć (po przeliczeniu na pełny wymiar zajęć) skorygowanej w końcu roku do faktycznej przeciętnej liczby zatrudnionych nauczycieli (po przeliczeniu na pełny wymiar zajęć) i 110 proc. kwoty bazowej, określanej dla nauczycieli corocznie w ustawie budżetowej, obowiązującej w dniu 1 stycznia danego roku (art. 53 Karty nauczyciela). W roku 2013 do ustalania odpisu na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych dla nauczycieli stosuje się kwotę bazową obowiązującą 1 stycznia 2012 r. Odpis na jednego nauczyciela w 2013 roku wynosi 2879,91 zł.

...i emeryci

Dla nauczycieli będących emerytami, rencistami lub nauczycielami pobierającymi nauczycielskie świadczenie kompensacyjne dokonuje się odpisu na ZFŚS w wysokości 5 proc. pobieranych przez nich emerytur, rent oraz nauczycielskich świadczeń kompensacyjnych (art. 53 ust. 2 Karty nauczyciela). Odpisu należy dokonać na każdego nauczyciela - emeryta lub rencistę, który z danej szkoły odszedł na emeryturę lub rentę albo został objęty funduszem w szkole z uwagi na likwidację macierzystej placówki.

Pracownicy administracji

Odpisu na ZFŚS dla pracowników szkoły niebędących nauczycielami dokonuje się zgodnie z zasadami określonymi w art. 5 ustawy o ZFŚS. Podstawę naliczania kwoty odpisu na ZFŚS stanowi przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w roku poprzednim lub w drugim półroczu roku poprzedniego, jeżeli przeciętne wynagrodzenie z tego okresu stanowiło kwotę wyższą. W 2013 roku podstawą do obliczenia wysokości odpisów na ZFŚS jest kwota 2917,14 zł. Bierze się także pod uwagę przeciętną planowaną w danym roku kalendarzowym liczbę osób zatrudnionych u pracodawcy, skorygowaną w końcu roku do faktycznej przeciętnej liczby zatrudnionych, obejmującą pracowników zatrudnionych w pełnym i niepełnym wymiarze czasu pracy (po przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy). Na jednego zatrudnionego pracownika wysokość odpisu podstawowego wynosi 37,5 proc. przeciętnego wynagrodzenia. W 2013 r. jest to 1093,93 zł. Natomiast wysokość odpisu podstawowego na jednego pracownika wykonującego prace w szczególnych warunkach lub prace o szczególnym charakterze (w rozumieniu przepisów o emeryturach pomostowych) wynosi 50 proc. przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego (w 2013 roku - 1458,57 zł). Z kolei na jednego pracownika młodocianego wysokość odpisu podstawowego zależy od roku jego nauki i kształtuje się na poziomie: w pierwszym roku nauki - 5 proc. przeciętnego wynagrodzenia (145,86 zł), w drugim - 6 proc. (175,03 zł), a w trzecim - 7 proc. (204,20 zł). Wysokość odpisu podstawowego może być zwiększona o 6,25 proc. przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego na każdą zatrudnioną osobę, w stosunku do której orzeczono znaczny lub umiarkowany stopień niepełnosprawności. W 2013 roku taki odpis wyniesie 1276,25 zł (43,75 proc. podstawy naliczania).

Zwiększenie funduszu

Pracodawcy sprawujący opiekę socjalną nad emerytami i rencistami (w tym także ze zlikwidowanych zakładów pracy) mogą zwiększyć fundusz o 6,25 proc. przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego na każdego emeryta i rencistę mającego prawo do tej opieki. W 2013 roku jest to kwota 182,32 zł. Zwiększenia mają charakter dobrowolny, pracodawca nie musi z nich korzystać, ale jeśli obejmuje opieką socjalną takie grupy osób, to powinien opcję zwiększenia wysokości odpisu rozważyć.

PRZYKŁAD 1

Wyliczenie

W placówce przeciętne zatrudnienie nauczycieli wynosiło: 25 nauczycieli na cały etat, dwóch na 1/2 etatu. Zakładamy, że zatrudnienie do końca roku nie ulegnie zmianie.

Odpis dla nauczycieli: 2879,91 zł × 26 = 74 877,66 zł

PRZYKŁAD 2

Wspólny fundusz

W szkole od stycznia do sierpnia 2013 roku było zatrudnionych 30 nauczycieli na cały etat, dwóch na połówki etatu. Od września 2013 r. zostało zatrudnionych jeszcze dwóch nauczycieli na pełny etat. Zatrudnionych jest też 4 pracowników administracji i 2 pracowników obsługi (wszyscy są zatrudnieni na pełny etat).

1. Policzono odpis dla nauczycieli zgodnie z Kartą nauczyciela:

30 etatów + 1 etat (2x 1 etatu) = 31 etatów

Przeciętne zatrudnienie w 2013 roku to 31 etatu: 2879,91 zł x 31 etatu = 89 277,21 zł

Odpis na ZFŚS w 2013 roku dla nauczycieli wynosi 89 277,21 zł.

2. Policzono odpis dla pracowników administracji i obsługi zgodnie z ustawą o ZFŚS:

4 + 2 = 6 x 1093,93 zł = 6563,58 zł.

Odpis wynosi 6563,58 zł.

W szkole te wszystkie odpisy stanowią jeden fundusz 95 840,79 zł

W maju przekazano I ratę odpisu w wysokości 75 proc. odpisów podstawowych 71 880,59 zł (95840,79 zł x 75 proc.)

1. Liczymy odpis dla nauczycieli zgodnie z Kartą nauczyciela:

30 etatów + 1 etat (2 x 1 etatu) = 31 etatów

31 x 8 miesięcy = 248

32 etaty + 1 etat (2 x 1 etatu) = 33 etaty

33 etaty x 4 miesięce = 132

248 + 132 = 380 : 12 miesięcy = 31,67

Przeciętne zatrudnienie w 2013 roku to 31,67 etatu: 2879,91 zł x 31,67 etatu = 91 206,75 zł.

Odpis na ZFŚS w 2013 roku dla nauczycieli wynosi 91 206,75 zł.

2. Odpis dla pracowników administracji i obsługi bez zmian 6563,58 zł

3. Odpis w szkole 97 770,33 zł

4. Różnica 95 840,79 zł - 97 770,33 zł = - 1929,54

5. We wrześniu należy przekazać 25 889,74 zł (97 770,33 zł - 71 880,59 zł)

EWIDENCJA

@RY1@i02/2013/189/i02.2013.189.00800040i.101.gif@RY2@

Objaśnienia do schematu:

1. Naliczono odpis na ZFŚS: strona Wn konta 405 - Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia, strona Ma konta 240 - Pozostałe rozrachunki (rozliczenie ZFŚS)

2. Odprowadzono odpis z rachunku podstawowego na rachunek ZFŚS: (75 proc. do 31 maja, pozostałą część do 30 września) strona Wn konta 240 - Pozostałe rozrachunki (rozliczenie ZFŚS), strona Ma konta 130 - Rachunek bieżący jednostki

3. Wyciąg bankowy rachunku socjalnego (środki wpłynęły): strona Wn konta 135 - Rachunek środków funduszy specjalnego przeznaczenia (ZFŚS), strona Ma konta 851 - Zakładowy fundusz świadczeń socjalnych.

Magdalena Sobczak

 magdalena.sobczak@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 592 z późn. zm.). Art. 53 ustawy z 26 stycznia 1982 r. - Karta nauczyciela (t.j. Dz.U. z 2006 r. nr 97, poz. 674 z późn. zm.).