Śmieciowa rewolucja pod lupą kontrolerów

I to nie tylko przez samorządy, ale i przez ustawodawcę.

Przed samymi świętami dwie instytucje kontrolne: Najwyższa Izba Kontroli i Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, ogłosiły wyniki kontroli dotyczącej prawidłowości wprowadzenia nowych przepisów w sprawie odpadów komunalnych w życie.

Andrzej Jagusiewicz, główny inspektor ochrony środowiska, ocenił działania gmin w tym zakresie na trzy z plusem (w skali od 1 do 5).

Natomiast NIK, po kontroli wystąpiła przede wszystkim z wnioskiem do Rady Ministrów o podjęcie inicjatywy ustawodawczej. Chodzi o:

wdoprecyzowanie formy i terminu sporządzania corocznej analizy stanu gospodarki odpadami komunalnymi;

wwskazanie, że właściciel nieruchomości nie będzie zobowiązany do składania nowej deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami przy każdorazowej zmianie stawek opłat przez radę gminy;

wjednoznaczne doprecyzowanie pojęcia "właściciela nieruchomości";

wustawowe doprecyzowanie kwestii legalności powierzania odbioru odpadów komunalnych samorządowym zakładom budżetowym;

wustawowe rozstrzygnięcie kwestii nadzoru nad uchwałami podejmowanymi przez rady gmin w zakresie gospodarki odpadami, w celu jednoznacznego wskazania, który z organów jest właściwy do kontroli ich legalności.

NIK zarekomendowała też samorządom szersze stosowanie systemu ulg prorodzinnych dla rodzin wielodzietnych. Spośród skontrolowanych gmin zaledwie 6 zaproponowało takie ulgi.

Ponadto izba już zapowiedziała, że w 2014 roku oceni, czy gminy odpowiednio często organizują wywóz śmieci oraz czy zapobiegają zaśmieceniu terenów niezamieszkałych. Szczególnie wnikliwie przyjrzy się też przetargom na gospodarowanie odpadami.

Poniżej w tabeli przedstawiamy zestawienie najważniejszych wyników obu kontroli, choć nie wszystkie badane elementy powielały się w obu przypadkach.

Liczba sprawdzonych gmin	27	283
Termin kontroli	28 czerwca do 30 sierpnia 2013 r.	16 lipca do 8 listopada 2013 r.
Kampanie edukacyjno-informacyjne	Przeprowadziły wszystkie gminy	Większość gmin przeprowadziła, ale często brakowało informacji na stronie internetowej
Nieterminowe przekazywanie sprawozdań rocznych	brak danych (bd.)	36 gmin
Nieosiąganie poziomu recyklingu papieru, tworzyw i szkła	bd.	91 gmin
Niezorganizowanie przetargu	1 gmina	13 gmin, 1 związek międzygminny
Rzetelność sprawozdań rocznych	bd.	W zdecydowanej większości gminy składały nierzetelne (w niektórych województwach w 100 proc.).
Utworzenie punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych	13 gmin nie utworzyło w terminie	Powstały w prawie wszystkich gminach, ale w niektórych odległość do pokonania przez mieszkańców była zbyt duża (20-45 km).
Prowadzenie rejestru działalności regulowanej	bd.	Wywiązały się wszystkie gminy, choć wątpliwości budził często brak weryfikacji danych
Uchwalenie aktów prawa miejscowego	Wszystkie gminy	bd.
Nieprzekazanie uchwał śmieciowych do Regionalnej Izby Obrachunkowej	10 gmin	bd.
Niewywiązanie się w pełni z obowiązku corocznej analizy stanu gospodarki odpadami komunalnymi	10 gmin	bd.

dysponowaliśmy pełnym raportem sporządzonym przez NIK i tylko informacją opublikowaną przez GIOŚ

Zofia Jóźwiak

 zofia.jozwiak@infor.pl