Kiedy ogłoszenie wyroku jest skuteczne

Sędzia odczytał z ekranu monitora komputera treść rozstrzygnięcia w oparciu o przykładowy wyrok, jakim dysponował, oraz podał ustnie jego uzasadnienie. Czytelnik pyta, czy wyrok ten jest skuteczny, mimo że nie został sporządzony na piśmie, i czy może go zaskarżyć.

Warunkiem skutecznego wniesienia środka odwoławczego jest wydanie orzeczenia. W przepisach kodeksu postępowania karnego wskazano, jakie przesłanki muszą zostać spełnione, aby wyrok został wydany. Można tutaj wyróżnić następujące warunki wydania wyroku: narada, głosowanie, sporządzenie wyroku na piśmie, podpisanie wyroku i ogłoszenie wyroku. Ponadto na proces wyrokowania składają się jeszcze: podanie ustnie najważniejszych powodów wyroku oraz pouczenie o prawie, terminie i sposobie wniesienia środka odwoławczego. Narada i głosowanie ma miejsce tylko w składach kolegialnych sądu. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, że każda z tych części składowych ma charakter samodzielny i odgrywa istotną, a przy tym autonomiczną rolę w procesie wyrokowania i nie może zostać pominięta (por. wyrok SN z 21 stycznia 2004 r., II KK 168/03).

W rozpoznawanej sprawie nie zostały spełnione warunki prawidłowego wyrokowania wymienione w art. 412 kodeksu postępowania karnego (Dz.U. z 1997 r. nr 89, poz. 555 ze zm.), gdyż nie doszło do sporządzenia wyroku na piśmie, a tym samym i jego podpisania. Warunkiem istnienia w obrocie prawnym wyroku jako dokumentu procesowego jest sporządzenie go na piśmie, a następnie publiczne ogłoszenie. Jeśli wyrok nie został sporządzony na piśmie, to nie może zostać skutecznie ogłoszony w inny sposób niż przez odczytanie jego pisemnej sentencji. W konsekwencji nie powstaje wyrok w znaczeniu procesowym, co powoduje, że nie może zostać zaskarżony w drodze środków odwoławczych.

Adam Makosz

adam.makosz@infor.pl

Podstawa prawna

Postanowienie Sądu Najwyższego z 19 stycznia 2012 r., sygn. akt I KZP 19/11.