Ustawa dla 13 skazańców wymaga spokojnej debaty

Komitet Helsiński (KH) w Polsce oraz Helsińska Fundacja Praw Człowieka (HFPC) alarmują, że projekt ustawy o postępowaniu wobec osób zaburzonych psychicznie stwarzających zagrożenie dla życia, zdrowia lub wolności seksualnej innych może naruszać standardy praw człowieka.

- Bronimy praw każdego człowieka, a groźni przestępcy również są ludźmi - podkreślała Danuta Przywara, prezes zarządu HFPC oraz członkini KH w Polsce, na wczorajszej konferencji w sprawie projektu i jego konsekwencji.

Organizacje wydały wspólne oświadczenie. Przypominają, że prawa człowieka przysługują wszystkim, również osobom pozbawionym wolności.

- Obrońcy i rzecznicy praw człowieka nie są stronnikami przestępców. Sprzeciwiają się dehumanizacji i wykluczaniu jakiejkolwiek istoty ludzkiej poza obszar podstawowych praw - wskazała Halina Bortnowska-Dąbrowska, członkini KH w Polsce i Rady Helsińskiej Fundacji.

W resorcie sprawiedliwości trwają prace nad ustawą przewidującą możliwość izolowania najbardziej niebezpiecznych przestępców. Są one związane z tym, że od 2014 r. na wolność wychodzić będą osoby skazane początkowo na karę śmierci, którym w wyniku moratorium pod koniec lat 80. zmieniono tę karę na najwyższą ówcześnie przewidzianą, czyli 25 lat więzienia.

Autorzy projektu proponują, by teraz tych skazanych, którzy nadal mogą stwarzać zagrożenie dla społeczeństwa, umieszczać w specjalnych ośrodkach terapii osobowości, działających w ramach systemu ochrony zdrowia psychicznego.

Bortnowska zwróciła uwagę, że być może tak wielkich obaw by nie było, gdyby podczas odbywania kary zapewnić osadzonym lepszą opiekę psychiatryczną. Wówczas mielibyśmy świadomość, kim tak naprawdę są osoby po odsiadce. Jak wskazują organizacje, problem nie jest aż tak szeroki, bo może dotyczyć maksymalnie 13 osób. Należy więc zastanowić się, czy dla takiej garstki ludzi warto pisać nową ustawę, która niesie zagrożenie naruszenia podstawowych zasad prawa karnego.

- Można przecież skorzystać z rozwiązań już istniejących w prawie, jakie daje np. ustawa o policji, w tym prewencyjna kontrola operacyjna - wskazuje dr Piotr Kładoczny z HFPC.

Tłumaczy, że jeśli będziemy kierować się tym, jakie ewentualne niebezpieczeństwo stwarza sprawca, to trzeba będzie izolować wszystkich przestępców, a więc również np. sprawców kradzieży.

- Oczekujemy więc od nowego ministra sprawiedliwości, że prace nad tym projektem poprzedzi rzeczowa dyskusja, w której istotne znaczenie będzie miał głos ekspertów - akcentowała Danuta Przywara.

Ewa Maria Radlińska

ewa.radlinska@infor.pl

Projekt w konsultacjach