Zagraniczne dowody na wyciągnięcie ręki

Projekt nowelizacji kodeksu postępowania karnego, który implementuje dyrektywę UE o europejskim nakazie dochodzeniowym (END) w sprawach karnych (2014/41/UE), jest gotowy do przyjęcia przez rząd. Termin na wykonanie unijnych przepisów minął 22 maja tego roku.

Nowe regulacje pozwolą prokuraturze, sądom czy policji bezpośrednio zwracać się do organów innych państw członkowskich Unii o pomoc w uzyskaniu i zabezpieczeniu dowodów, np. przesłuchania świadków czy przeszukania mieszkania. Śledczy lub inni funkcjonariusze prowadzący dochodzenie będą mieć 30 dni na akceptację wniosku swoich europejskich odpowiedników (ma on formę standardowego formularza). Jeśli wyrażą zgodę, dostaną 90 dni na przeprowadzenie czynności, które im zlecono. Odmowa będzie dopuszczalna tylko w wyjątkowych przypadkach, np. gdy wniosek jest sprzeczny z podstawowymi zasadami prawa danego państwa czy narusza jego interesy w zakresie bezpieczeństwa narodowego. Jednocześnie wydawanie END stanie się niedopuszczalne, gdy nie wymaga tego interes wymiaru sprawiedliwości bądź polskie przepisy nie przewidują przeprowadzenia lub uzyskania określonego dowodu (oceni to organ prowadzący postępowanie). Z jednej strony ma to zapobiec obchodzeniu zakazów dowodowych, z drugiej - zapobiec nadużywaniu europejskiego nakazu w sytuacjach, gdy oczekiwane korzyści procesowe byłyby nieproporcjonalne do nakładu pracy i kosztów wiążących się z jego realizacją.

Możliwe stanie się również wydanie END dotyczącego kontroli i utrwalania treści rozmów telefonicznych oraz korespondencji elektronicznej (po spełnieniu wymogów związanych zwłaszcza z czasem trwania podsłuchów).

Emilia Świętochowska

emilia.swietochowska@infor.pl

Etap legislacyjny

Projekt po Stałym Komitecie Rady Ministrów