Będzie można zawiesić wybraną działalność

Przedsiębiorca niezatrudniający pracowników może zawiesić prowadzenie działalności gospodarczej. W okresie czasowego wstrzymania firmy zasadniczo jest on zwolniony z bieżących rozliczeń z fiskusem w zakresie podatku dochodowego oraz nie musi składać deklaracji VAT (z wyjątkami).

W praktyce z instytucji zawieszenia działalności korzystają głównie przedsiębiorcy prowadzący działalność w niewielkim zakresie, głównie w ramach firm jednoosobowych. Mechanizm zawieszenia oznacza dla nich możliwość kontynuowania działalności po okresowym przestoju, bez konieczności likwidacji i ponownej rejestracji firmy. Jednak nie w każdym przypadku skorzystanie z dobrodziejstwa instytucji zawieszenia jest możliwe. Problem pojawia się w sytuacji, gdy przedsiębiorca zarejestrowany w ewidencji działalności gospodarczej prowadzi nie tylko jednoosobową firmę, ale jest również wspólnikiem spółki cywilnej, albo jest wspólnikiem w kilku spółkach cywilnych, czyli faktycznie wykonuje dwie lub więcej działalności. Dziś podatnik nie może dokonać zawieszenia tylko w stosunku do jednej z takich form aktywności gospodarczej. Taką możliwość wprowadza nowelizacja ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o swobodzie działalności gospodarczej zawieszenie działalności gospodarczej może dotyczyć całej działalności gospodarczej danego podmiotu. Nie można zawiesić tylko części działalności czy też jednej z form działalności. Zatem osoba fizyczna nie może zawiesić działalności prowadzonej jednoosobowo, jednocześnie nadal utrzymując i prowadząc działalność w formie spółki cywilnej (albo zawiesić działalność tylko w jednej ze spółek). Mamy bowiem do czynienia z jednym przedsiębiorcą. Spółka cywilna nie ma statusu przedsiębiorcy (jest to wyłącznie umowa cywilnoprawna). Przedsiębiorcami, zgodnie z ustawą o swobodzie działalności gospodarczej, są wspólnicy spółki cywilnej. Jedna osoba fizyczna może prowadzić tylko jedną działalnością gospodarczą (jedna rejestracja), przy czym oczywiście może się zdarzyć, że wykonuje ją w różnych formach, np. jako jednoosobową działalność i wspólnik spółki cywilnej. W rezultacie przedsiębiorca może jedynie zawiesić działalność na wszystkich polach (przy czym trzeba pamiętać, że w przypadku wykonywania działalności gospodarczej w formie spółki cywilnej zawieszenia muszą dokonać wszyscy wspólnicy) albo musiałby zlikwidować jedną z form działalności, co jest dla przedsiębiorcy uciążliwe i może być bardzo kosztowne (remanent, zamknięcie kasy fiskalnej). Nowelizacja ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, która została przekazana przez Sejm do Senatu, reguluje sytuację takich przedsiębiorców.

I tak przedsiębiorca wykonujący działalność gospodarczą jako wspólnik w więcej niż jednej spółce cywilnej będzie mógł od 1 lipca 2011 r. zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej w jednej lub kilku takich spółkach. Natomiast przedsiębiorca wykonujący działalność gospodarczą w różnych formach prawnych będzie mógł zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej w jednej z tych form.

Dla celów podatkowych zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej w jednej z form nie zwolni przedsiębiorcy z obowiązków wynikających z przepisów podatkowych dotyczących prowadzonej przez niego działalności, bowiem faktycznie będzie ją prowadził w pozostałych formach. Wyjaśnijmy, że z punktu widzenia podatku dochodowego osoba fizyczna - zarejestrowany przedsiębiorca - prowadząca działalność w wymienionych formach osiąga dochody z jednego źródła, jakim jest działalność gospodarcza. Przychody i koszty z obu tych form działalności kumulują się. Trzeba pamiętać, że do działalności zawieszonej będą miały zastosowanie ogólne przepisy dotyczące zawieszenia, tzn. nie będzie można z niej osiągać przychodów.

Odnośnie do rozliczeń VAT trzeba pamiętać, że spółka cywilna jest odrębnym podatnikiem VAT, gdyż mieści się w zakresie definicji podatnika jako jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej wykonująca samodzielnie działalność gospodarczą. Jeżeli zatem podatnik prowadzi działalność jako wspólnik spółki cywilnej, która jest podatnikiem VAT (nie korzysta ze zwolnień), oraz w formie jednoosobowej działalności również objętej VAT, którą zawiesi, to tylko w tym zakresie będzie zwolniony z obowiązku składania deklaracji VAT.

Nowelizacja oczekuje na podpis prezydenta.

Magdalena Majkowska

magdalena.majkowska@infor.pl

Art. 1 pkt 2 ustawy o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.