Przeszukanie osobiste osoby pozbawionej wolności i jej prawo do prywatności
Wyrok w sprawie Bojar p. Polsce (skarga nr 11148/18), który zapadł przed ETPC 11 maja 2023 r., przypomina, że europejski system ochrony praw człowieka znajduje zastosowanie również w przypadkach, gdy dochodzi do ograniczania praw jednostek pozbawionych wolności, wobec których zasadniczo nie tylko przepisy prawa są bardziej restrykcyjne, lecz także według społecznego przekonania mogą następować nawet daleko idące ograniczenia.
Skarżący w sprawie, odbywający karę 25 lat pozbawienia wolności i pracujący poza zakładem karnym, został wielokrotnie poddany procedurze przeszukania osobistego wraz z obowiązkiem rozebrania się. Po każdym z takich zdarzeń składał skargę, podnosząc, że nie istniały żadne powody, dla których powinien być poddawany tego rodzaju poniżającym praktykom naruszającym jego godność i prywatność. W odpowiedzi władze więzienne twierdziły, że przeszukania odbywają się ze względu na podejrzenie dotyczące handlu narkotykami, w którym miał uczestniczyć skarżący. Wskazywano również, że przeszukania, którym są poddawani osadzeni w szczególności po powrocie z miejsc, w których wykonują pracę, stanowią główny środek prewencji stosowany w celu utrzymania porządku i bezpieczeństwa w zakładzie karnym.
Według Bojara podczas jednego z takich przeszukań, którym był poddawany, obecna była osoba, która nie miała na sobie munduru i była nieznana skarżącemu. Po kolejnej ze skarg dyrekcja zakładu karnego odpowiedziała natomiast, że nie można potwierdzić, że takie przeszukania miały miejsce, ponieważ nie był prowadzony żaden oficjalny rejestr tego rodzaju procedur przeprowadzanych wobec osób osadzonych. Również sądy, do których zwracał się skarżący, nie podjęły jego sprawy: w jednym przypadku uznając odpowiedź udzieloną mu przez dyrektora zakładu karnego za „pozostającą w mocy”, w innym stwierdzając, że ponieważ dyrektor nie wydał żadnej decyzji w sprawie skargi, sąd nie ma podstaw do rozstrzygania w sprawie. W tej sytuacji Bojar zwrócił się ze skargą do trybunału w Strasburgu, który uznał naruszenie art. 8 konwencji (prawo do poszanowania prywatności).
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.