Dlaczego pieniądze nie będą pochodzić z budżetu państwa

Internauta z Wielkopolski jest producentem artykułów spożywczych. Prawdopodobnie obejmie go uchwalona ustawa o funduszach promocji takich produktów, która zobowiąże przedsiębiorców do odprowadzania wpłat na ten cel.

– Dlaczego nie będzie dofinansowania z budżetu państwa – pyta internauta.

Wyjaśnienia w tej sprawie można znaleźć w uzasadnieniu do wspomnianej ustawy, która ma wejść w życie już niedługo, bo 1 lipca 2009 r. Reguluje ona tworzenie, zadania, zasady finansowania, organizację i funkcjonowanie funduszy promocji produktów rolno-spożywczych, a ich celem będzie wspieranie marketingu rolnego, wzrostu spożycia i promocji takich produktów. Ma powstać dziewięć funduszy promocji – mleka, mięsa wieprzowego, mięsa wołowego, mięsa końskiego, mięsa owczego, ziarna zbóż i przetworów zbożowych, owoców i warzyw, mięsa drobiowego oraz ryb. Fundusze te będą wspierać działania mające na celu m.in. informowanie o jakości i cechach, w tym zaletach określonych produktów, promocję ich spożycia, a także udział w wystawach i targach, badania rynkowe dotyczące spożycia określonych produktów czy służące poprawie ich jakości oraz szkolenia producentów i przetwórców.

Wpłat na te fundusze mają dokonywać przedsiębiorcy z danej branży. Przykładowo, na Fundusz Promocji Owoców i Warzyw będą płacić przedsiębiorcy będący podatnikami VAT, skupujący owoce lub warzywa w celu ich przetworzenia lub odprzedaży, oraz ci, którzy wytwarzają owoce i warzywa.

Ustawa nie przewiduje tworzenia tych funduszy ze środków bezpośrednio pochodzących z budżetu państwa. To, jako swego rodzaju publiczna interwencja, jest często kwestionowane przez Komisję Europejską jako niezgodne z art. 28 (dawny art. 30) Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (chodzi o zakłócenie konkurencji, które może wpłynąć na wymianę handlową między państwami członkowskimi). Taką sprawę przeciwko Irlandii rozpatrywał m.in. Europejski Trybunał Sprawiedliwości.

Aby ustrzec się przed podobnymi zarzutami, część państw członkowskich Unii Europejskiej (Austria, Irlandia, Niemcy) stosuje rozwiązanie polegające na ustawowym ustaleniu zasad gromadzenia środków na poprawę sytuacji danej branży, tyle że środki zapewniają branże, których produkty objęte są wsparciem. Udział poszczególnych państw Unii ogranicza się jedynie do zapewnienia obsługi instytucjonalnej funduszy.