Projekt musi zawierać ilościową oraz jakościową analizę sytuacji kobiet i mężczyzn

Od 1 kwietnia 2009 r. wszystkie projekty składane w konkursach, w których dzielone są unijne dotacje szkoleniowe, ocenia się zgodnie z unijną zasadą równości szans kobiet i mężczyzn. Jest to zasada horyzontalna, która obowiązuje wszystkie państwa członkowskie Unii Europejskiej. Jest zapisana w art. 6 rozporządzenia (WE) 1081/2006 w sprawie Europejskiego Funduszu Społecznego. Zgodność projektu z zasadą równości szans jest oceniana na podstawie tzw. standardu minimum.

Ministerstwo Rozwoju Regionalnego przygotowało wskazówki dotyczące realizacji tej zasady, ponieważ w konkursach z powodu jej nieprzestrzegania odpadała średnio połowa projektów. Zgodnie z wyjaśnieniami MRR najważniejsza w projekcie jest analiza sytuacji kobiet i mężczyzn, której projektodawca powinien dokonać na podstawie dostępnych danych ilościowych i jakościowych. Dane ilościowe powinny być zgodne z obszarem problemowym, którym zajmuje się projekt, oraz z charakterem danego działania lub poddziałania Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Analiza danych powinna pokazać, w jakiej sytuacji znajdują się kobiety i mężczyźni wchodzący w skład grupy docelowej projektu, np. liczba osób bezrobotnych do 25 roku życia według płci, stopień korzystania z aktywnej integracji według płci wśród osób niepełnosprawnych czy liczba kobiet i mężczyzn sprawujących funkcje kierownicze w organizacjach pracodawców, związkach zawodowych i samorządach gospodarczych. Dane ilościowe powinny równocześnie odpowiadać geograficznemu zasięgowi realizacji projektu (dane ogólnopolskie, dotyczące województwa, powiatu lub gminy).

Analiza jakościowa sytuacji kobiet i mężczyzn musi się odnosić do istniejących barier równości, za które Komisja Europejska uznała m.in. segregację poziomą i pionową rynku pracy, różnice w płacach kobiet i mężczyzn, małą dostępność elastycznych rozwiązań czasu pracy, niski udział mężczyzn w wypełnianiu obowiązków domowych, niski udział kobiet w podejmowaniu decyzji, przemoc ze względu na płeć, a także stereotypy płci. Podmiot ubiegający się o unijną dotację w ramach PO KL nie ma obowiązku potwierdzenia istnienia barier równości w obszarze objętym projektem. Powinien natomiast pokazać, jak te bariery wpływają na problem, który ma być rozwiązany wskutek realizacji projektu. Nawet gdy dane ilościowe wskazują na identyczne położenie kobiet i mężczyzn (np. udział równy udział obu płci w grupie osób bezrobotnych), można zauważyć zróżnicowanie ich sytuacji na poziomie przyczyn bezrobocia, posiadanych kwalifikacji, trudności napotykanych w zdobyciu zatrudnienia, aspiracji zawodowych, motywacji czy w poziomie samooceny.

Unijny projekt szkoleniowy jest realizowany na uniwersytecie technicznym, gdzie na kierunkach kluczowych dla regionalnej gospodarki studiuje 146 doktorantów (w tym 95 mężczyzn (65 proc.) i 51 kobiet (35 proc.). Projekt zakłada szkolenia i doradztwo dla 35 doktorantów na temat otworzenia własnej działalności gospodarczej. Dane ilościowe wskazują na mniejszy udział kobiet w grupie docelowej. Projektodawca powinien założyć podwyższony w stosunku do istniejącego rozkładu płci udział kobiet w projekcie, np. 15 kobiet i 20 mężczyzn, w ten sposób wzmacniając grupę kobiet i odpowiadając na istniejące nierówności płci. Powinien też zapewnić im takie wsparcie, aby zarówno uczestnicy, jak i uczestniczki projektu mieli równą możliwość udziału w nim. Dodatkowa analiza jakościowa może np. ujawnić specyficzne bariery związane z przedsiębiorczością i zakładaniem działalności gospodarczej w grupie młodych kobiet (np. niższa pewność siebie, obowiązki rodzinne). Stworzenie faktycznie równych szans wymaga dodatkowych działań równościowych, a więc np. zapewnienia doktorantkom dodatkowych szkoleń w projekcie.

Beata Lisowska

Rozporządzenie (WE) nr 1081/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 5 lipca 2006 roku w sprawie Europejskiego Funduszu Społecznego i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1784/1999 (Dziennik Urzędowy UE nr L210/12 z 31 lipca 2006 r.).

Zasady dokonywania wyboru projektów w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki