"Solidarność" skarży elastyczny czas pracy

NSZZ "Solidarność" formalnie zaskarżył do Komisji Europejskiej wczoraj przepisy pozwalające na wprowadzenie 12-miesięcznych okresów rozliczeniowych. Eksperci związku wskazują w piśmie na niezgodność zmian w k.p. z postanowieniami dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z 4 listopada 2003 r. dotyczącej niektórych aspektów organizacji czasu pracy (2003/88/WE).

Podstawowy zarzut dotyczy braku odpowiedniego ograniczenia możliwości wydłużenia okresu rozliczeniowego czasu pracy w k.p. Unijna dyrektywa dopuszcza takie rozwiązanie jedynie w odniesieniu do niektórych kategorii pracowników oraz w wyjątkowych wypadkach. Natomiast kodeks pracy umożliwia zastosowanie takiego rozwiązania wobec każdego pracownika, jeżeli przemawiają za tym obiektywne powody.

Ponadto zdaniem związkowców przepisy k.p. umożliwiające wydłużenie okresu rozliczeniowego do 12 miesięcy nie spełniają również warunku zapewnienia zgodności z ogólnymi zasadami bezpieczeństwa i zdrowia pracowników.

W ocenie prof. Marcina Zielenieckiego, eksperta NSZZ, który przygotował skargę, nie wystarczy posłużyć się ogólną klauzulą przepisaną z dyrektywy, ale trzeba wprowadzić szczegółowe przepisy realizujące omawiany warunek. W pierwszej kolejności należy określić kategorie pracowników, które nie mogą być objęte wydłużonym okresem rozliczeniowym do 12 miesięcy z uwagi na uciążliwość tego rozwiązania (np. zatrudnieni w warunkach szczególnie uciążliwych i szczególnie szkodliwych dla zdrowia, kobiety w ciąży i pracownicy opiekujący się dziećmi do lat 4).

"Solidarność" kwestionuje też tryb, w jakim pracodawca może wprowadzić w przedsiębiorstwie wydłużony okres rozliczeniowy. Związkowcy uważają za sprzeczny z dyrektywą przepis pozwalający na wdrożenie takiego rozwiązania także w drodze porozumienia, a nie wyłącznie w trybie układu zbiorowego pracy. Powoduje to, że pracodawca nie ma interesu w tym, aby zaproponować zakładowej organizacji związkowej podjęcie rokowań nad zawarciem nowego lub zmianą dotychczas obowiązującego układu zbiorowego pracy. Interesujące z jego punktu widzenia rozwiązanie prawne można bowiem wprowadzić na podstawie porozumienia zbiorowego.

Ponadto skarga zawiera zarzut dotyczący braku ochrony dla przedstawicieli pracowników negocjujących z firmą wydłużenie okresu rozliczeniowego. Narusza to wymogi określone w ratyfikowanej przez Polskę konwencji nr 135 Międzynarodowej Organizacji Pracy dotyczącej ochrony przedstawicieli pracowników w przedsiębiorstwach i przyznania im ułatwień (Dz.U. z 1977 r. nr 39, poz. 178).

Tomasz Zalewski

 tomasz.zalewski@infor.pl