Stosowanie niedozwolonych klauzul może drogo kosztować

@RY1@i02/2013/015/i02.2013.015.18300120d.802.jpg@RY2@

Michał Markowicz, adwokat w kancelarii Schoenherr

Przepisy zabraniają stosowania we wzorcach umów takich postanowień, które zostały uznane za niedozwolone i są wpisane do rejestru prowadzonego przez prezesa UOKiK. Rejestr zawiera ponad 4 tys. klauzul, które zostały w ciągu ostatnich 10 lat uznane przez Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów za abuzywne (niedozwolone). Są nimi m.in. postanowienia regulaminów sklepów internetowych, wzorców umów lub ogólnych ich warunków, które w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami rażąco naruszają interesy konsumentów. Przykładowy katalog postanowień uważanych za abuzywne zawiera art. 385¹ kodeksu cywilnego. Najczęstszymi postanowieniami niedozwolonymi są te, które dotyczą kar umownych, reklamacji, określenia właściwości sądu, zwrotu wpłaconych zaliczek, zasad odstąpienia od umowy, jednostronnej zmiany cen i innych istotnych postanowień umownych. Regulacje te mają na celu ochronę konsumentów, którzy zasadniczo są słabszą stroną obrotu.

Stosowanie niedozwolonych klauzul umownych, które nie zostały wpisane do rejestru, nie narusza przepisów o ochronie konkurencji. Niemniej jednak z punktu widzenia kodeksu cywilnego postanowienia te są bezskuteczne i nie wiążą konsumenta, bez konieczności wytaczania np. powództwa o dokonanie ustalenia.

W przypadku stosowania w umowach klauzul abuzywnych już wpisanych do rejestru prezes UOKiK może nie tylko nałożyć karę do 10 proc. obrotu firmy i nakazać zaniechania ich stosowania. Ma też prawo dodatkowo nałożyć karę do 10 tys. euro za każdy dzień zwłoki niewykonania nakazu. Z tego powodu zarówno na etapie tworzenia regulaminu, np. nowo otwieranego sklepu internetowego, jak i w trakcie korzystania z istniejących, ogólnych warunków umów w firmie, należy każdorazowo porównać je z dostępnym na stronie internetowej UOKiK rejestrem klauzul niedozwolonych.

not. KT