Jak przekazać majątek w testamencie

O tym, kto będzie spadkobiercą, decyduje ten, kto sporządza swój testament. Nie ma przy tym żadnego obowiązku powołać do spadku małżonki czy krewnych. Istnieje w tym zakresie swoboda testowania. W testamencie można spadkobiercami uczynić dowolne osoby, krewnych czy powinowatych, a także osoby nie- spokrewnione: sąsiadów, czy konkubinę. Jednak uwaga. Gdy w testamencie zostaną pominięte osoby, którym przysługiwałby spadek z ustawy, np. dzieci lub małżonek, to takim osobom nie będzie co prawda przysługiwał spadek, ale roszczenie o zachowek wobec spadkobierców testamentowych. Testator może przekazać swój majątek jednej lub kilku osobom w częściach ułamkowych. Jeśli nie zostanie określone to, jakie części komu przypadają, to wszyscy dziedziczą w częściach równych.

Testament może dotyczyć tylko majątku jednego spadkodawcy. Zakazane są wszelkie testamenty wspólne, np. małżonków. Nie można także sporządzić testamentu przez pełnomocnika. Testament może sporządzić tylko osoba, która ma pełną zdolność do czynności prawnych, a więc ktoś, kto ukończył 18 lat lub osoba przed ukończeniem tego wieku, która zawarła związek małżeński oraz nie została ubezwłasnowolniona. Testament nie może być obciążony wadami. Jego nieważność zachodzi, gdy wola wyrażona w testamencie została dotknięta wadami takimi jak: stan wyłączający świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli; działanie pod wpływem błędu uzasadniającego przypuszczenie, że gdyby spadkodawca nie działał pod wpływem błędu, nie sporządziłby testamentu tej treści, oraz testament był sporządzony pod wpływem groźby.

Spadkodawca może odwołać cały testament lub poszczególne postanowienia. Najłatwiej odwołać testament, niszcząc go lub pozbawiając go cech, od których zależy jego ważność. Można też odwołać testament przez wprowadzenie w nim takich zmian, z których wynika, że został odwołany. Można go odwołać także przez sporządzenie nowego testamentu. Jeśli spadkodawca sporządził nowy testament, nie zaznaczając w nim, że odwołuje poprzedni, odwołaniu ulegają tylko te postanowienia dawnego testamentu, których nie można pogodzić z treścią nowego.

Najprościej przekazać majątek spadkobiercom w formie testamentu własnoręcznego napisanego w całości pismem ręcznym, własnoręcznie podpisanego i opatrzonego datą. Mimo że wymagania dotyczące testamentu własnoręcznego są najłatwiejsze do spełnienia, w praktyce ta forma często staje się przyczyną problemów. Sporządzając go nie można posługiwać się jakimkolwiek urządzeniem do pisania. Można go spisać dowolnym narzędziem (ołówkiem, długopisem) na stałym podłożu. Testament musi być opatrzony własnoręcznym podpisem spadkodawcy, przy czym najlepiej podpisać się pełnym imieniem i nazwiskiem lub przynajmniej nazwiskiem. Podpis należy zamieścić pod treścią. Brak własnoręcznego podpisu stanowi często przyczynę nieważności testamentu. Należy także pamiętać o umieszczeniu daty w testamencie.

ewa.ivanova@infor.pl