Kto może zarządzać majątkiem dziecka

Dziecko otrzymało w spadku majątek po dziadku. Mąż czytelniczki chce sam sprawować zarząd nad tym majątkiem, gdyż to jego ojciec był spadkodawcą. Czy majątkiem dziecka powinni zarządzać oboje rodzice, czy może tylko jeden rodzic?

Oboje rodzice wykonujący władzę rodzicielską powinni zarządzać majątkiem dziecka. Natomiast w razie śmierci jednego z nich takie uprawnienia ma wyłącznie drugi.

Wyjątek, gdy spadkodawca zastrzegł, że nad przekazanym dziecku majątkiem nie będą zarządu sprawowali jego rodzice. Najczęściej może tak zrobić, gdy nie ma do nich zaufania, ponieważ rodzice mogliby roztrwonić majątek dziecka otrzymany w spadku. Zarząd nad majątkiem dziecka sprawuje wówczas wyznaczony przez spadkodawcę zarządca lub kurator ustanowiony przez sąd opiekuńczy.

Wykonujący zarząd rodzic nie może sprzedać mieszkania należącego do dziecka albo obciążyć go hipoteką, która zabezpieczy swoje długi. Takie czynności przekraczają zakres zwykłego zarządu i wymagają zgody sądu opiekuńczego. Matka (lub ojciec) może natomiast wynająć mieszkanie dziecka i czysty dochód przeznaczyć na utrzymanie i wychowanie jego oraz jego rodzeństwa, które wychowuje się razem z nim. Nadwyżkę mogą przeznaczyć na uzasadnione potrzeby rodziny.

Aby uchronić majątek dziecka przed roztrwonieniem przez rodzica, sąd ma prawo domagać się, aby sporządził on spis rzeczy, czyli tzw. inwentarz majątku dziecka. Spis ten musi przedstawić sądowi. Powinien także zawiadamiać sąd o ważniejszych zmianach w stanie majątku, a szczególnie o zakupie przez dziecko przedmiotów znacznej wartości. W uzasadnionych wypadkach sąd może nawet określić kwotę, do jakiej rodzic lub dziecko ma prawo rozporządzać ruchomościami, pieniędzmi i papierami wartościowymi bez zezwolenia.

Natomiast po ustaniu zarządu (np. gdy dziecko ukończy 18 lat lub sąd ustanowi kuratora, aby zarządzał majątkiem dziecka) rodzic musi oddać dziecku lub jego przedstawicielowi ustawowemu majątek, którym zarządzał. A na ich żądanie - zgłoszone przed upływem roku od ustania zarządu - rozliczyć się z niego. Nie musi jedynie rozliczać dochodów, jakie pobrał podczas wykonywania władzy rodzicielskiej.

Gdy podczas sprawowania zarządu rodzic przepuścił majątek dziecka, to wówczas spadkobierca może domagać się zwrotu równowartości, a nawet wystąpić z roszczeniem do sądu.

Małgorzata Piasecka-Sobkiewicz

malgorzata.piasecka@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 113 - 113³ ustawy z 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. nr 9, poz. 59 z późn. zm.).