Grzechy poprzednika idą w zapomnienie

Odmowa zarejestrowania legalnie nabytego pojazdu tylko dlatego, że organ stwierdził, iż poprzedni właściciel samochodu nie uiścił podatków, narusza sprawiedliwość społeczną oraz ochronę własności.

Starosta umorzył postępowanie w sprawie stałej rejestracji samochodu osobowego stwierdzając, że brak potwierdzenia danych pojazdu przez prezydenta miasta uniemożliwia wydanie pozytywnej decyzji. Prezydent miasta, gdzie pojazd był wcześniej zarejestrowany, poinformował, że wznowione zostało postępowanie w sprawie rejestracji samochodu z uwagi na nieuiszczenie przez poprzedniego właściciela należności z tytułu akcyzy i VAT.

Samorządowe kolegium odwoławcze uchyliło tę decyzję.

Starosta po ponownym rozpoznaniu sprawy odmówił rejestracji. Wskazał, że skarżąca do wniosku dołączyła umowę sprzedaży, dowód rejestracyjny, kartę pojazdu oraz oświadczenie o ubezpieczeniu. Na podstawie tych dokumentów, stosownie do art. 74 ustawy - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. nr 108, poz. 908 ze zm.), wydano pozwolenie czasowe oraz tablice rejestracyjne.

W toku postępowania kierownik oddziału ewidencji pojazdów wydziału komunikacji nie potwierdził danych pojazdu, gdyż uchylono pierwotną decyzję o rejestracji, co stało się powodem odmowy ponownego zarejestrowania. Po rozpoznaniu odwoływania kobiety SKO utrzymało w mocy decyzję.

Nowa właścicielka pojazdu zaskarżyła decyzję do wojewódzkiego sądu administracyjnego.

WSA oddalił skargę. Podkreślił, że zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 5 prawa o ruchu drogowym, par. 2 ust. 1, ust. 3 i ust. 5 załącznika nr 2 do rozporządzenia ministra infrastruktury z 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz.U. z 2007 r. nr 137, poz. 968 ze zm.) oraz par. 3a tego rozporządzenia, brak potwierdzenia danych pojazdu uniemożliwia organowi rejestrującemu pozytywne zakończenie postępowania. Skarżąca złożyła skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok. Powodem odmowy zarejestrowania pojazdu było nieopłacenie przez poprzedniego właściciela podatków związanych ze sprowadzeniem auta z zagranicy.

Sąd zaznaczył, że skarżąca załączyła do wniosku wymagane dokumenty. Mimo to organy i WSA uznały, że wobec niepotwierdzenia danych z dowodu rejestracyjnego przez organ, który go wystawił, nie zostały spełnione warunki kolejnej rejestracji.

Zdaniem NSA przedstawienie ostatniego dowodu rejestracyjnego jest warunkiem kolejnej rejestracji. Stawiając ten warunek, nie wymaga się jednak, aby przedstawiony do rejestracji pojazd był aktualnie zarejestrowany i dopuszczony do ruchu.

Organ może dokonać odpowiednich sprawdzeń informacji dotyczących pojazdu. Polega to na ustaleniu, czy zgłoszony do rejestracji pojazd nie został skradziony, przywłaszczony lub utracony w inny sposób oraz czy została zgłoszona utrata, kradzież lub zagubienie dowodu rejestracyjnego. Prowadzone postępowanie wyjaśniające dotyczy, w zasadzie, własności pojazdu i jego cech identyfikacyjnych.

Z żadnego przepisu nie wynika konieczność ustalenia, czy wcześniejsza rejestracja była prawidłowa oraz czy były właściciel opłacił podatki. NSA uznał, że odmowa zarejestrowania legalnie nabytego pojazdu od właściciela uwzględnionego w aktualnym w dacie nabycia dowodzie rejestracyjnym tylko dlatego, że w okresie późniejszym we wznowionym postępowaniu stwierdzono, że właściciel nie uiścił podatków, narusza konstytucyjnie chronione wartości jak sprawiedliwość społeczną i ochronę własności. Nabywca pojazdu nie ma bowiem ani wiedzy, ani wpływu na to, czy jego poprzednik prawny zapłacił należności.

z 16 października 2013 r., sygn. akt I OSK 886/12

DGP przypomina

Ważne orzeczenie

● Kompetencje do rozstrzygania o prawie własności nabywanego samochodu posiada organ, który dokonuje rejestracji samochodu, a nie organ podatkowy (wyrok NSA z 11 września 2013 r., sygn. akt I FSK 1378/12).

● Ustalenie, że załączony do wniosku o rejestrację samochodu dowód rejestracyjny wystawiony na zbywcę pojazdu jest sfałszowany, stanowi wystarczającą podstawę do wydania decyzji o odmowie rejestracji pojazdu (wyrok WSA w Łodzi z 13 grudnia 2012 r., sygn. akt III SA/Łd 961/12).

Szczepan Borowski

asystent sędziego NSA

Komentarz eksperta

Brak uznania administracyjnego

@RY1@i02/2013/245/i02.2013.245.02300040d.803.jpg@RY2@

dr Mariusz Bidziński radca prawny, wspólnik w Kancelarii Radcowskiej Chmaj i Wspólnicy

Przepisy w sposób niebudzący wątpliwości określają przesłanki warunkujące dokonanie rejestracji pojazdu mechanicznego. W tym względzie ustawa zobowiązuje do przedłożenia m.in. dowodu własności pojazdu, karty pojazdu, świadectwa zgodności WE, zaświadczenia o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu oraz dowodu rejestracyjnego - pod warunkiem że pojazd był zarejestrowany.

Przesłanki wyrażone w art. 72 ustawy ujęte zostały w formie zamkniętego katalogu. Oznacza to, że organy administracji są z jednej strony uprawnione, a z drugiej obowiązane do dokonania rejestracji pojazdu przy wystąpieniu pozytywnych lub braku negatywnych przesłanek. Analizowany przepis nie stanowi zatem jednego z przejawów uznania administracyjnego, implikując w efekcie bezwzględny obowiązek przestrzegania przez organy dokonujące rejestracji stricte określonych norm prawa.

Skoro zatem ustawa wyraźnie stanowi o dokumentach oraz informacjach wymaganych przy rejestracji pojazdu, to jakiekolwiek żądanie innych niż ustawowe danych, informacji, dokumentów lub zaświadczeń, bądź uzależnianie przez organy wydania decyzji od pozaustawowych przesłanek jest niedopuszczalne i stanowi rażące naruszenie prawa. W szczególności takie działanie organów rejestrujących stanowi naruszenie zasady praworządności wyrażonej art. 6 k.p.a. w zw. z art. 65 i ustawy oraz art. 7 konstytucji stanowiącego o obowiązku działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa.