Pismo bez pouczeń i wyjaśnień jest uchybieniem proceduralnym

Pismo wójta gminy informujące wnioskodawców o braku podstaw do wszczęcia postępowania nie stanowi żadnej z form załatwienia sprawy.

Wnioskiem z 21 grudnia 2012 r. M.Z. i M.Zet zwrócili się do wójta gminy T. o ukaranie J.S. za wycięcie bez zezwolenia drzew rosnących na ich nieruchomości. Wniosek został ponowiony 21 lutego 2013 r. Organ poinformował wnioskodawców pisemnie, że brak jest podstawy prawnej do podjęcia postępowania w tej sprawie. Z przepisów ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 151, poz. 1220 z późn. zm.) wynika, że wójt ma uprawnienie do wydawania zezwoleń na wycinkę drzew oraz uprawnienie do nakładania kar z tego tytułu, ale nie w odniesieniu do działań, które zostały dokonane na gruntach leśnych, a należąca do wnioskodawców działka jest oznaczona w ewidencji gruntów jako las.

M.Z. i M.Zet wnieśli zażalenie na przewlekłe prowadzenie postępowania. Samorządowe kolegium odwoławcze stwierdziło, że nie było podstaw do władczego działania organu gminy. M.Z. i M.Zet skierowali skargę na bezczynność wójta gminy T. do sądu administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uwzględnił środek odwoławczy, uznając, że organ dopuścił się bezczynności. Sędziowie powołali treść art. 61a par.1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm.; dalej k.p.a.), z którego wynika, że gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Następnie sąd wskazał na art. 65 i 66 k.p.a. Jeśli organ, do którego wniesiono podanie, uzna się za niewłaściwy (rzeczowo, miejscowo, instancyjnie) do załatwienia sprawy w formie decyzji, jest on obowiązany do niezwłocznego przekazania podania do organu, który w jego ocenie jest właściwy, i jednoczesnego powiadomienia o tym wnioskodawcy. Zawiadomienie powinno zawierać uzasadnienie. Jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania albo gdy z podania wynika, że właściwy jest sąd powszechny, organ zwraca je wnoszącemu. Pismo, w którym wójt gminy informuje wnioskodawców o braku podstaw do wszczęcia postępowania, nie stanowi żadnej z form załatwienia sprawy. Zdaniem sędziów w przedmiotowej sprawie organ powinien był wydać postanowienie w trybie art. 61a par. 1 k.p.a. W sytuacji zaś gdy wójt stwierdziłby, że jest niewłaściwy, spoczywał na nim obowiązek podjęcia działania w trybie art. 65 bądź 66 k.p.a., tzn. rozważenia, czy wniosek nie jest np. żądaniem pociągnięcia sprawcy wycięcia drzew do odpowiedzialności karnej. Pismo bez pouczeń i wyjaśnień jest uchybieniem proceduralnym.

z 13 września 2013 r., sygn. akt II SAB/Łd 52/13

Podsumowanie

Przesłanką wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania jest m.in. zaistnienie uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania, np. gdy w przepisach prawa brak jest podstawy prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym.

Wyrok opracowała Ewelina Stępień