Większa spójność polityki zagranicznej

Już wiadomo na pewno, że w miejsce Komitetu Integracji Europejskiej powołany zostanie w przyszłym roku Komitet do Spraw Europejskich, a urząd obecnego komitetu (UKIE) ulegnie likwidacji. Ustawa o nowym komitecie została bowiem uchwalona i nie budzi wątpliwości prezydenta, do którego skierowano ją do podpisu.

Zmiany nastąpią 1 stycznia 2010 r. Jednocześnie tego dnia zatrudnieni obecnie w tym urzędzie członkowie korpusu służby cywilnej staną się członkami korpusu służby cywilnej w Ministerstwie Spraw Zagranicznych, które przejmie prawa i obowiązki UKIE. Dla tego resortu oznacza to zwiększenie zadań, ale też jednocześnie wzmocnienie koordynacyjnej roli w całej polityce zagranicznej, wyposażenie go w nowe mechanizmy, zapewniające większą spójność i jednolitość polityki zagranicznej.

Ustawą o przyszłym nowym komitecie europejskim wprowadzono także zmiany w innych ustawach, w tym o działach administracji rządowej i o służbie zagranicznej.

Na nowo sprecyzowano sprawy objęte działem spraw zagranicznych. Rzecz jasna dotyczą stosunków naszego kraju z innymi państwami i organizacjami międzynarodowymi, reprezentowania i ochrony naszych interesów za granicą, w tym także przed sądami i trybunałami międzynarodowymi, koordynacji prowadzonej przez Polskę polityki zagranicznej. Ponadto do tego działu należą sprawy z zakresu:

● reprezentowania i ochrony za granicą interesów polskich obywateli oraz i osób prawnych, współpracy z Polakami zamieszkałymi za granicą, a także wspierania polskich instytucji kulturalnych i oświatowych za granicą,

● międzynarodowej współpracy na rzecz rozwoju i pomocy humanitarnej,

● kształtowania międzynarodowego wizerunku Polski,

● dyplomacji publicznej i kulturalnej, wspierania działań promujących polską gospodarkę, kulturę, język, turystykę, technikę i naukę realizowanych w ramach innych działów.

Minister spraw zagranicznych, do którego należy harmonizacja polskiej polityki zagranicznej, został zobowiązany przez ustawę do koordynacji działalności organów administracji rządowej oraz podległych im jednostek. Wymaga ona m.in. corocznego opracowywania, uzgadniania i wnoszenia do rozpatrzenia przez Radę Ministrów dokumentu rządowego określającego kierunki i cele polskiej polityki zagranicznej oraz promocji naszych interesów na kolejny rok. Wspomnianemu dokumentowi powinna odpowiadać współpraca zagraniczna poszczególnych ministrów, a opinie o jej rocznych i wieloletnich planach przedkładane premierowi.

Z kolei na nowo definiując skład służby zagranicznej, zastrzeżono np., że będą z niej wyłączeni ci pracownicy, którzy mają w MSZ zajmować się obsługą zadań przyszłego ministra właściwego do spraw członkostwa Polski w Unii Europejskiej. Nie będą więc do niej należeć członkowie korpusu służby cywilnej zatrudnieni w komórkach organizacyjnych zapewniających tę obsługę. Ustawa zezwala natomiast na przeniesienie członka służby zagranicznej na stanowisko w komórce organizacyjnej ministerstwa zapewniającej obsługę zadań ministra do spraw członkostwa Polski w Unii Europejskiej.

Ponadto ustawa wyłącza ze służby zagranicznej m.in. osoby zatrudnione w polskich placówkach zagranicznych na podstawie umowy o pracę zawartej zgodnie z prawem państwa przyjmującego, osoby zatrudnione w polskiej placówce zagranicznej na podstawie umowy o pracę zawartej na czas określony – wykonywania funkcji na placówce przez członka rodziny – chyba że są one członkami korpusu służby cywilnej, konsula honorowego.