Trudna sytuacja finansowa uzasadnia zażalenie

Trudne do odwrócenia skutki to – zgodnie z art. 61 par. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe, powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.

Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na spółkę karę pieniężną w wysokości 3 tys. zł za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Decyzję o nałożeniu kary utrzymał w mocy Główny Inspektor Transportu Drogowego. Spółka złożyła skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. WSA odmówił wstrzymania wykonania decyzji, gdyż z dokumentów przedstawionych przez skarżącego nie wynikało, by były do tego podstawy. W ocenie sądu I instancji zapłata wymaganej decyzjami kwoty nie spowoduje utraty płynności finansowej przedsiębiorstwa prowadzonego przez skarżącą ani ograniczenia możliwości świadczenia przewozów.

Spółka wniosła zażalenie do NSA, w którym wskazała, że część wydatków związanych z prowadzeniem działalności finansowej nie może być wykazana w deklaracjach podatkowych – m.in. spłaty zobowiązań na rzecz banków. Tymczasem opóźnienie w regulowaniu tych zobowiązań grozi znaczną szkodą w postaci obciążenia karnymi odsetkami oraz kosztami związanymi z podjęciem ewentualnych czynności windykacyjnych i egzekucyjnych, jak i dalej idącymi skutkami w postaci odebrania autobusów będących zabezpieczeniem tych zobowiązań. Dopuszczenie do zaległości w spłacaniu kredytów mogłoby spowodować utratę zdolności kredytowej. Dodatkowo wskazała, że utraciła rezerwy środków finansowych, co grozi zawieszeniem zdolności przewozowej, a co za tym idzie, pozbawieniem wymaganych licencji i zezwoleń. Do zażalenia spółka dołączyła zestawienie przychodów i wydatków spółki za okres od stycznia do sierpnia 2008 r. oraz informację z banku o stanie zobowiązań z tytułu zaciągniętych kredytów.

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że zgodnie z art. 61 par. 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, na które wniesiono skargę, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ponieważ ustawa nie precyzuje pozytywnych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji, ocena okoliczności wskazanych przez stronę należy do kompetencji sądu. Do niego należy zbadanie, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Przepis art. 61 par. 3 zd. 1 in fine wymaga jedynie zagrożenia ich wystąpienia (zachodzi niebezpieczeństwo), czyli można się ich spodziewać na podstawie racjonalnej oceny zakresu, zasad i trybu wykonania aktu lub czynności. Odnosząc się do stanu faktycznego przedstawionego przez skarżącą, NSA uznał, że trudna sytuacja finansowa uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji. Ze względu na charakter wykonywanej działalności – przewóz osób, zaprzestanie prowadzenia usług przez spółkę mogłoby spowodować zagrożenie w postaci cofnięcia przez organy administracji odpowiednich licencji, niezbędnych do wykonywania działalności transportowej.