Przedsiębiorca nie ma prawa do zaświadczenia

W świetle art. 30 ustawy z 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (t.j. Dz.U. z 2004 r. nr 4, poz. 27 ze zm.) punkty gry na automatach o niskich wygranych mogą być usytuowane w lokalach gastronomicznych, handlowych lub usługowych, oddalonych co najmniej 100 m od szkół, placówek oświatowo-wychowawczych, opiekuńczych oraz ośrodków kultu religijnego. Przepisy prawa nie dopuszczają jednak w tej sprawie wydania zaświadczenia w ramach ogólnego postępowania administracyjnego, ponieważ okoliczność ta jest badana przez właściwe izby skarbowe w ramach postępowań wywołanych wnioskami o udzielenie takich zezwoleń (art. 32 ust. 1 pkt 4 powołanej ustawy).

Przedsiębiorca prowadzący działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych wystąpił z wnioskiem do organu (burmistrza) o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, że wyszczególnione we wniosku lokale są usytuowane w odległości co najmniej 100 m od szkół, placówek oświatowo - wychowawczych, opiekuńczych oraz ośrodków kultu religijnego. We wniosku podano, że zaświadczenie jest niezbędne w związku z ubieganiem się przez spółkę o zgodę na prowadzenie punktów gier. Organ odmówił wydania zaświadczenia z uwagi na to, że w postępowaniu o wydanie zezwolenia na prowadzenie tego typu działalności nie ma obowiązku przedłożenia zaświadczenia żądanego przez spółkę, w szczególności z art. 32 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych nie wynika, aby takie zaświadczenie miało być załączone do wniosku kierowanego do właściwej izby skarbowej. W wyniku postępowania odwoławczego SKO utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.

WSA uchylił postanowienie organu II instancji. Uzasadniając wyrok sąd I instancji, wskazał na naruszenie zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) oraz uchybienia dotyczące sposobu zbierania i oceny dowodów (art. 77 k.p.a.). Sąd zarzucił SKO, że nie zbadało żadnych okoliczności, w tym, czy postępowanie dotyczące uzyskania stosownego zezwolenia o góle wszczęto. Dodatkowo WSA podniósł, że celem art. 218 par. 1 k.p.a. jest potwierdzenie w formie zaświadczenia stanu faktycznego albo prawnego danych, które znajdują się w posiadaniu organu i które wynikają z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych, a w rozpatrywanej sprawie nie poczyniono ustaleń, czy wezwany do wydania zaświadczenia organ jest w posiadaniu żądanych danych. Od tak sformułowanego wyroku sądu I instancji SKO wniosło skargę kasacyjną do NSA. Zdaniem organu błędne było stanowisko polegające na przyjęciu, że dopuszczalne jest wydanie żądanego zaświadczenia w sytuacji, gdy na potwierdzenie tej okoliczności strona postępowania obowiązana jest złożyć oświadczenie, którego zgodność ze stanem faktycznym jest następnie weryfikowana przez organ prowadzący postępowanie w sprawie udzielenia zezwolenia. NSA uchylił zaskarżony wyrok.

Uzasadniając wyrok, sąd kasacyjny wskazał, że w rozpatrywanej sprawie nie zachodził żaden z dwóch przypadków uzasadniających wydanie zaświadczenia na podstawie art. 217 k.p.a. Po pierwsze, sąd wskazał, że nie istnieje przepis prawa, w którym ustawodawca określa wymóg potwierdzenia w formie zaświadczenia okoliczności, że lokale, w których usytuowane mają być punkty gry na automatach o niskich wygranych, oddalone są co najmniej 100 m od szkół, placówek oświatowo-wychowawczych, opiekuńczych oraz ośrodków kultu religijnego.

Odnosząc się do drugiego przypadku warunkującego wydanie zaświadczenia (posiadania interesu prawnego) NSA wskazał, że ubiegający się o wydanie zaświadczenia przedsiębiorca wywodzi swój interes prawny z art. 30 ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Sąd zwrócił jednak uwagę, że udzielanie zezwoleń na prowadzenie tego typu działalności należy do kompetencji izb skarbowych. Właśnie te organy obowiązane są do badania, czy zachodzą wymienione w art. 30 ustawy przesłanki udzielenia zezwolenia. W ocenie sądu kasacyjnego punktem wyjścia dla oceny w tym zakresie jest badanie opisu usytuowania geograficznego budynku lub miejsca, w którym ma być ulokowany ośrodek gier. Interes prawny przedsiębiorcy w uzyskaniu potwierdzenia określonych okoliczności jest zatem wyczerpywany w ramach czynności prowadzonych przez izby skarbowe w toku postępowań o udzielanie zezwoleń.