Odsetki będą wypłacane od uprawomocnienia się orzeczenia sądu

Dzisiaj odbędzie się drugie czytanie senackiego projektu ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Dostosowuje on brzmienie ustawy do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 11 września 2007 r. (sygn. akt P11/07 opubl. Dz.U. nr 175, poz. 1235).

Zgodnie z projektem przy ustaleniu prawa do świadczenia lub jego wysokości na podstawie orzeczenia organu odwoławczego, za dzień wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji będzie uważany dzień wpływu prawomocnego orzeczenia. Będzie to możliwe tylko w sytuacji, kiedy organ rentowy nie ponosi odpowiedzialności za nieustalenie okoliczności mających wpływ na przyznanie świadczenia.

Sąd lub organ odwoławczy, wydając orzeczenie, będzie musiał stwierdzić odpowiedzialność organu rentowego. Ustalenie tego będzie istotne przy wypłacie odsetek za zwłokę.

Trybunał Konstytucyjny, badając zgodność z konstytucją art. 118 ust. 1a ustawy emerytalnej zwrócił uwagę, że przepis ten nie gwarantuje równego traktowania ubezpieczonego i ZUS. Jeśli ubezpieczony przegra proces o zwrot nienależnego świadczenia, to będzie zobowiązany zwrócić świadczenia wraz z odsetkami od dnia jego wymagalności, a nie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu. W przypadku długich procesów musi więc zapłacić wyższe odsetki od danej kwoty. W praktyce oznaczało to, że ZUS bez żadnych konsekwencji mógł w nieskończoność przedłużać postępowanie, nie narażając się na wypłatę odsetek. Opóźnienie dotyczące przyznania świadczenia oznaczało, że ubezpieczony poniósł szkodę i naruszone zostały jego prawa. Według sędziów TK, organ rentowy i ubezpieczony muszą być jednakowo traktowani.

Umożliwi to wprowadzenie w życie nowelizacji ustawy, której projekt został opracowany przez Senat. Nowe przepisy będą stosowane do spraw już rozpoczętych, a nie zakończonych przed wejściem nowelizacji.