Właściciel sąsiedniej działki nie jest stroną postępowania

Przepis art. 59 ust. 7 ustawy - Prawo budowlane wprowadza ograniczenie postanowień zawartych w art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego. Zawęża bowiem krąg stron postępowania - zarówno w sprawie o wydanie pozwolenie na użytkowanie, jak i postępowania w sprawie wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego - wyłącznie do inwestora.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania spółki L. wydał decyzję, którą nałożył na nią karę w wysokości 100 tys. zł. Organ ustalił, że spółka uzyskała pozwolenie na budowę obiektu zaliczonego do kategorii XVIII, co oznacza, że zgodnie z art. 55 ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118 ze zm. - dalej u.p.b.), przed przystąpieniem do użytkowania obiektu należy uzyskać ostateczną decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, którą spółka w dniu kontroli nie dysponowała. W skardze do sądu administracyjnego spółka zarzuciła organowi m.in. naruszenie art. 59 ust. 7 u.p.b., art. 61 par. 1 i art. 141 k.p.a. przez przyznanie uprawnień strony przedsiębiorcy G. oraz art. 59a ust. 1, który stanowi, że organy przeprowadzą obowiązkową kontrolę na wezwanie inwestora, a nie z inspiracji konkurencji. WSA oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku uznał ustalenia organu za prawidłowe. Spółka wywiodła skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania bądź uchylenie zaskarżonego wyroku i merytoryczne rozpoznanie skargi.

NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez wojewódzki sąd administracyjny. Za zasadny uznał zarzut naruszenia przepisów proceduralnych. NSA wskazał, że generalna zasada postępowania administracyjnego, przewidziana w art. 28 k.p.a. (pojęcie strony postępowania), może doznać z woli ustawodawcy pewnych ograniczeń w zakresie jej stosowania w ściśle określonych przypadkach - dotyczy to m.in. postępowania uregulowanego w ustawie - Prawo budowlane. Specjalne uregulowanie pojęcia strony zawiera m.in. art. 59 ust. 7 u.p.b., który stanowi, iż stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor. NSA zauważył, że kara wymierzana na podstawie art. 57 ust. 7 u.p.b. jest konsekwencją zaistnienia stanu faktycznego będącego wynikiem naruszenia normy prawnej zawartej w art. 54 bądź art. 55 u.p.b. (przystąpienie do nielegalnego użytkowania). Obowiązki nałożone tymi przepisami obciążają inwestora, podobnie jak obowiązki wynikające z przepisu art. 57. Powyższe oznacza, że przepis art. 57 ust. 7 u.p.b. należy odczytywać w łączności z przepisami art. 57 ust. 1 oraz art. 54 i art. 55 u.p.b., jak i art. 59 ust. 7 tej ustawy. W konsekwencji, w ocenie NSA, w postępowaniach tych został zakreślony taki sam krąg stron. Oceniając zatem krąg stron postępowania w sprawie, której przedmiotem jest zastosowanie kary pieniężnej określonej w art. 57 ust. 7 u.p.b., należy przyjąć, że stroną tego postępowania jest wyłącznie inwestor.

Szczepan Borowski

asystent sędziego NSA