Strona mająca pełnomocnika działa za jego pośrednictwem

Wojewódzki sąd administracyjny odrzucił skargę przedsiębiorcy na decyzję samorządowego kolegium odwoławczego wydaną w przedmiocie cofnięcia licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Sąd I instancji wskazał, że skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia w sprawie. Tymczasem pełnomocnik skarżącego wniósł skargę 10 dni po tym terminie, a dodatkowo uczynił to bezpośrednio do WSA, to jest z naruszeniem trybu przewidzianego przepisem art. 54 par. 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tej sytuacji o zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje data nadania skargi przez sąd pod adresem właściwego organu administracji publicznej, co nastąpiło już po upływie terminu przewidzianego do wniesienia skargi. W skardze kasacyjnej przedsiębiorca podnosił, że brak jest w materiale sprawy danych rozstrzygających o tym, czy wskazana tam osoba była w dniu otrzymania decyzji SKO pełnomocnikiem strony.

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Wskazał, że przedsiębiorca udzielił pełnomocnictwa do reprezentowania go w postępowaniu w sprawie odebrania licencji na wykonywanie transportu drogowego. Sąd kasacyjny wyjaśnił jednocześnie, że zgodnie z treścią art. 40 par. 2 kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się właśnie pełnomocnikowi. Oznacza to, że strona może działać przez pełnomocnika, o ustanowieniu którego organ administracyjny powinien być powiadomiony. Od chwili ustanowienia pełnomocnika strona działa za jego pośrednictwem z pełnym skutkiem prawnym, wobec tego również wszystkie pisma doręcza się pełnomocnikowi, a nie stronie. Przepis 40 par. 2 k.p.a. nie dopuszcza żadnych wyjątków i zgodnie z przyjętą w k.p.a. zasadą oficjalności doręczeń obarcza organy administracyjne prowadzące postępowanie obowiązkiem doręczania wszystkich pism procesowych, w tym orzeczeń (decyzji i postanowień), pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie. Ponadto termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego przez stronę, za którą działa pełnomocnik, rozpoczyna swój bieg dopiero od dnia doręczenia rozstrzygnięcia pełnomocnikowi, choćby wcześniej zostało ono doręczone stronie. Taki sam skutek wywołuje sytuacja, w której najpierw pismo organu zostało doręczone pełnomocnikowi, a dopiero potem bezpośrednio stronie, tj. mocodawcy.

W ocenie NSA błędne jest stanowisko, iż w materiale sprawy brak jest danych rozstrzygających o tym, czy pełnomocnik strony był w dniu otrzymania decyzji umocowany do jej reprezentowania. W aktach sprawy znajduje się bowiem stosowne pełnomocnictwo. Nie jest przy tym rzeczą organu ani sądu badanie z urzędu aktualności udzielonego pełnomocnictwa. Regulacja instytucji pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym jest bardzo lakoniczna, dlatego też w razie potrzeby należy sięgać do analogii. W omawianym zakresie należy zwrócić uwagę na art. 42 par. 1 prawa o postępowaniu przed sądem administracyjnym i art. 94 par. 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego. Zgodnie z nimi wypowiedzenie pełnomocnictwa procesowego przez mocodawcę odnosi skutek prawny w stosunku do sądu z chwilą zawiadomienia go o tym. Jeżeli więc pełnomocnictwo wygasa z chwilą jego wypowiedzenia, to przez analogię trzeba przyjąć, że wobec organu wypowiedzenie pełnomocnictwa wywołuje skutek prawny dopiero z momentem zawiadomienia go o tym fakcie.

Postanowienie NSA z 29 czerwca 2010 r.

sygn. akt II GSK 509/10

dr Michał Kowalski

asystent sędziego NSA