Właściciel nieruchomości ma prawo wystąpić do gminy o odszkodowanie

Obowiązująca od dwóch miesięcy nowelizacja prawa wodnego (Dz.U. z 2011 r. nr 32, poz. 159 z późn. zm.) wprowadza rozwiązania mające zapobiegać powodzi i jej negatywnym następstwom. Dla obszarów dorzeczy Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej przygotuje wstępną ocenę ryzyka powodziowego. Na podstawie tej oceny zostaną sporządzone mapy obejmujące obszary zagrożenia powodziowego, które m.in. będą wskazywać na miejsca szczególnego zagrożenia. Uznanie terenu za zagrożony powodzią może mieć istotne znaczenie dla właścicieli nieruchomości położonych na tych obszarach. Obszary zagrożone, jak przewiduje ustawa, powinny być uwzględnione w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego czy decyzjach o warunkach zabudowy. Natomiast na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią będzie obowiązywał zakaz budowy obiektów budowlanych, co obejmuje również zabudowę mieszkaniową. Budowa domu na takim terenie będzie możliwa jedynie w drodze wyjątku, jeśli dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej decyzją wyda zwolnienie. Wydanie zwolnienia będzie możliwe, jeśli taka budowa nie utrudni ochrony przed powodzią.

Zakaz zabudowy w istotny sposób ingeruje w prawo własności i je ogranicza. Niejednokrotnie będzie się to wiązać ze znaczną utratą wartości takiej nieruchomości i tym samym będzie powodować szkodę dla jej właścicieli. Dotknięci właściciele mogą czuć się pokrzywdzeni takim rozwiązaniem, narzuconym przez ustawodawcę, i oczekiwać naprawienia szkody. Uchwalona nowelizacja jednak nie przewiduje wprost dla właścicieli takich nieruchomości roszczeń odszkodowawczych. Należy pamiętać o art. 21 konstytucji, który ustanawia zasadę ochrony prawa własności - odnosi się ona zarówno do pozbawienia prawa (wywłaszczenie), jak i ograniczenia jego zakresu. Wobec czego rozważeniu podlega, czy i w jakim zakresie podlegają ochronie właściciele dotkniętych nieruchomości.

Odnośnie do żądania odszkodowań można rozważać również, czy wchodzi w rachubę żądanie odszkodowania na podstawie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 r., nr 80, poz. 717 z późn. zm.). Odszkodowanie takie przysługiwałoby od gminy. Obszary zagrożeń powodzią będą uwzględniane w planach zagospodarowania przestrzennego oraz decyzjach o warunkach zabudowy. W przypadku jeśli w związku ze zmianą planu zagospodarowania przestrzennego korzystanie z nieruchomości w dotychczasowy sposób staje się niemożliwe lub istotnie ograniczone, jej właściciel (użytkownik wieczysty) może żądać od gminy odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę albo wykupienia nieruchomości.

@RY1@i02/2011/090/i02.2011.090.207.002b.001.jpg@RY2@

Dominik Latos, adwokat z Kancelarii Mamiński i Wspólnicy Sp. k.

ŁK